Miasto, którego nie ma

/ 40 komentarzy
Zdjęcia i foto: Miasto, którego nie ma Historia i tradycja sochaczew

To że Sochaczew jest miastem okaleczonym, wiemy wszyscy. Że w czasie zostało wyrwane całe serce  - nie ma przecież śladu po wcześniejszej zabudowie  - też wiemy. Stąd ten dziwaczny rynek, odsłonięty z jednej strony. Nie rozumiem tylko, dlaczego historia tego miejsca, tak nieciągła, pęknięte, jest wypychana na peryferie społecznej świadomości.

Do tego wpisu natchnęła mnie wizyta w POLIN w Warszawie, muzeum poświęconego tysiącletniej obecności Żydów w naszym  kraju oraz grudniowa rozmowa z Łukaszem Popowskim (dzięki któremu mamy wzgórze zamkowe w nowej szacie).
I wcale nie chodzi mi o to, by postulować budowę kolejnego muzeum czy pomnika. Nie. Oglądam zdjęcia Sochaczewa na starych fotografiach (świetna wystawa była w muzeum) i nie poznaję tych miejsc. Szkoda. Zawierucha wojenna zdarła z tego miasta  cały naskórek. A przecież to co teraz widzimy, wyrosło na gruzach miejscowości starszej niż stolica. I bardzo chciałabym wiedzieć, jak to wyglądało przed wojną.

Brązowe tablice, proszę Państwa! Prosto, w miarę tanio, a ile dałoby się mieszkańcom za ich pomocą przekazać. Nie chcę brzmieć jak piernik, ale to nowe pokolenie, pokolenie gimbazy, nie ma pojęcia, że Sochaczew był miasteczkiem w większości żydowskim. Czy wiadomo powszechnie, że Sochaczew zapisał się we wspanialej tradycji chasydzkiej i cadykowie nie mieszkali tylko na Podolu?  A kto dziś wie, kto jest pochowany na cmentarzy przy ulicy Sierpniowej?  Gdzie była synagoga? Gdzie mykwa? Gdzie jesziwa? Gdzie ulica Bóżnicza? A inne zabytki - w którym miejscy stały klasztory dominikanek i dominikanów? A stary most?
Ja to wiem i swoim dzieciom opowiem. Ale kto opowie tej gimbazie? Ponieważ świat nie składa się ze mnie, moich dzieci i moich znajomych, uważam, że brązowe tablice turystyczne są niezwykle ważnym elementem pogłębiania wiedzy o tym, co nas otacza. Brązowe tablice ma maleńki Czerwińsk and Wisłą! Nie wspominając o bardziej ogarniętych miastach  z Łowiczem na czele. A my? Czemu zawsze jesteśmy w ogonie ważnych zmian? Na płachtach ozdobnego papieru w szybach Kramnic na parterze widnieje fragment piosenki Grzegorza Turnaua i słowa : "Naprawdę nie dzieje się nic". No, to przynajmniej tu się zgadzamy.

Zdjęcie do wpisu pożyczyłam ze strony kirkuty.xip.pl . Polecam też dzieło Pawła Fijałkowskiego "Żydzi sochaczewscy".

 



3.2
Oceń
(9 głosów)

 

Opinie i komentarze użytkowników (40)

fairofairo
0
Do autorki powyższego artykułu ,w Sochaczewie nie ma odbudowanego zamku o którym bym wiedział.Są natomiast zabezp.wzgórze zakowe wraz z ruinami przed ich dalszym rozpadem z perspektywy czasu. Jesli ktos chce zobaczyc odbudowany zamek to zapraszam do Ciechanowa. A przed nami jest do tego jeszcze dluga droga.

W nawiazaniu do akapitu ,, mamy odbudowany w Sochaczewie zamek,, (2015-01-20 12:47)
maniek34maniek34
0
Witam co do pytania gdzie byla synagoga po wielu badaniach i rozmowach z rodowitymi sochaczewianami starszej daty jestem w stani wskazac dokladna lokalizacje, otoz synagoga stala dokladnie posrodku pomiedzy dzisiejszym sklepem monopolowym przy wjezdzie na podzamcze a obecna muszla koncertowa,koscioly opisane w artykule tez wiem gdzie byly. Z wykszt jestem historykim pisalem prace magisterska na temat Zycie spoleczno kulturalne Sochaczewa w XXleciu miedzywojennym. Na dzien dzisiejszy najwieksze skupisko Zydow sochaczewskich jest w USA w Chicago, a na naszym sochaczewskim cmentarzu tatarsko zydowskim znajduje sie grób jednego z najsłynniejszych cadyków żydowskich Abrahama Bornsztajna. Zapraszam do kontaktu prosze zostawic namiary odezwe sie, Pozdrawiam (2015-01-20 13:39)
maniek34maniek34
0
Witam co do pytania gdzie byla synagoga po wielu badaniach i rozmowach z rodowitymi sochaczewianami starszej daty jestem w stanie wskazac dokladna lokalizacje, otoz synagoga stala dokladnie posrodku pomiedzy dzisiejszym sklepem monopolowym przy wjezdzie na podzamcze a obecna muszla koncertowa,koscioly opisane w artykule tez wiem gdzie byly. Z wykszt jestem historykiem pisalem prace magisterska na temat Zycie spoleczno kulturalne Sochaczewa w XXleciu miedzywojennym. Na dzien dzisiejszy najwieksze skupisko Zydow sochaczewskich jest w USA w Chicago, a na naszym sochaczewskim cmentarzu tatarsko zydowskim znajduje sie grób jednego z najsłynniejszych cadyków żydowskich Abrahama Bornsztajna. Zapraszam do kontaktu prosze zostawic namiary odezwe sie, Pozdrawiam (2015-01-20 13:43)
fiołkafiołka
0
@fairo - Tak, tak, kajam się. Zastosowałam jakiś mega wielki skrót myślowy, dzięki za sprowadzenie na ziemię. :-D Już poprawiam.

@maniek34 - bardzo proszę: brulionkulturalny@gmail.com Dzięki! (2015-01-20 16:46)
pwaldapwalda
0
To trochę nie tak jak piszesz. Jako nauczyciel historii corocznie oprowadzam dzieci po Sochaczewie i mówię im o historii miasta , o jego wielokulturowej tradycji. Problemem jest to że większość tej "gimbazy" nie ma ochoty tu zostać. Ich celem jest jak najszybciej się wyrwać z Sochaczewa "bo tutaj jest nudno", "to miasto dba tylko o emerytów". (2015-01-20 18:22)
robroyrobroy
0
myślę że my Polacy dość mocno dbamy o pamięć tych którzy tu mieszkali,Polska ma jeden aparat do zdalnej operacji, - "Vinci",Rumuni,Węgrzy mają ich po kilka- ale my mamy muzeum Żydów które zbudowaliśmy za 330 milionów zł.nie przesadzać z bałwochwalczymi gestami do ludzi którzy nas nie lubili nie lubią i lubić nie będą,w Socho mieszkali Polacy,Żydzi,Rosjanie,Muzułmanie,Tatarzy i Cyganie (2015-01-21 06:23)
pwaldapwalda
0
Nasze dbanie o pamięć jest niestety bardzo wybiórcze, o czym świadczy stan w jakim znajduje się cmentarz żydowski w Sochaczewie. Zapominamy o tym że przez wieki dzieje tego państwa współtworzyli przedstawiciele wielu narodów i religii. Czy nam się to podoba czy nie to nie tylko Polacy - katolicy ale też Polacy - prawosławni , Polacy - protestanci , Żydzi wyznania mojżeszwego , Żydzi zasymilowani , Tatarzy , Niemcy , Ormianie i wielu innych tworzyło wielkość Rzeczypospolitej. A takie ksenofobiczne podejście jak robroy doprowadziło nas do upadku i podłości antysemityzmu.Muzeum Histori Żydów potrzebne jest nie Żydom ale Polakom aby nie zapomnieli o długim wspólnym życiu tych dwóch narodów. (2015-01-21 14:24)
użytkownik1721użytkownik1721
0
Antysemityzm wymyślili żydzi i bardzo dobrze z tego interesu żyją . Nie zapominajmy że wojna była prowadzona za pieniądze żydów, a rządzący żydzi dobrze wiedzieli co dzieje się z ich ziomkami a palcem nie kiwnęli. A HOLOKAUST nazywają ofiarą. (2015-01-21 16:25)
robroyrobroy
0
do -pwalda- zapamiętaj-antysemitą jest nie ten - który nie lubi Żydów ,a ten - którego Żydzi nie lubią,ja ,jako Polak oczekuję innego wydawania publicznych pieniędzy niż budowę muzeum za 330 milionów,niż przyznawanie rent ocalałym z holokaustu.przez wieki mieszkali z nami bo zewsząd ich goniono-pogromy w Rosji,wygnanie z Hiszpanii,u nas zaleźli spokojną przystań-i jak za to się odwdzięczają? swojej młodzieży wmawiają że to Polacy są winni mordów,ja dziękuję za takich "przyjaciół,"przeczytaj sobie "przedsiębiorstwo Holokaust"- autor- Norman Finkelstein,100 % Żyd,jedź sobie do Izraela może będziesz miał więcej szczęścia niż siostry Radwańskie na meczu tenisowym wyzywane od "katolickich dziwek",dyskusję uważam za zakończoną (2015-01-21 16:30)
Narodowiec1Narodowiec1
0
@pwalda
Oczywiście, Muzeum Historii Żydów jest nam bardzo potrzebne. Nawet bardziej niż Muzeum Żołnierzy Wyklętych, dlatego wybudujmy jeszcze trzy takie! A najlepiej w każdym mieście niech powstanie, a co - za hajs podatnika baluj. To samo jest z filmami, lepiej finansować antypolskie gówno pt. "Pokłosie" czy "Ida", które są nagradzane Oscarami, ponieważ piszą historię na nowo. Niż filmy opowiadające o Naszej wspaniałej historii takie jak "Projekt Pilecki", "Wyklęty" czy "Historia Roja", te filmy powstają z pieniędzy prywatnych, bez wsparcia jakiejkolwiek instytucji państwowej i żadnego Oscara pewnie nie dostaną. A jeśli nie starczy pieniędzy na wszystko to sprzedamy kopalnie, bo i tak są nierentowne, później sprywatyzujemy i sprzedamy lasy, bo jeszcze trzeba mieć z czego zapłacić odszkodowania za holocaust Żydów. Oni nas nigdy nie lubili, dla nich jesteśmy "gojami". A nasz "polski" rząd realizuje politykę izraelską, chcą byśmy stąd emigrowali, dlatego doi nas w każdy możliwy sposób by zrobić miejsce dla naszych "przyjaciół", bo przecież Polska to ich Ziemia Obiecana.

Czy teraz mogę czekać na wizytę smutnych panów o 6 rano?

Pozdrawiam
Pana były uczeń (2015-01-21 18:14)
robroyrobroy
0
do -Narodowiec1- ty się nie boj czarnych o 6 rano-ty sprawdź który z Twoich sąsiadów ma niespłacone kredyty-pożyczki,zgodnie z naszym Polskim prawem ustawa 1767 ,par. 144 ,pkt 345 (bez najmniejszego powodu nękać ,straszyć , grabić i nękać obywateli -bezkarność zagwarantowana dla komornika,windykatora,prokuratora i sędziego),mogą cię skasować , zabrać Twoje dobra za długi każdego sąsiada w Twojej klatce w bloku lub trzech sąsiadów po lewej i po prawej w domkach jednorodzinnych (2015-01-21 20:15)
Narodowiec1Narodowiec1
0
Słyszałem o tym rolniku, co komornik mu zabrał ciągnik za długi sąsiada, śmieszne jest to prawo. To tylko potwierdza fakt, że Polska istnieje tylko teoretycznie (2015-01-21 20:55)
wbienkowbienko
0
@fiolka
miało być nostalgicznie, empatycznie i refleksyjnie. Dla mnie było - a dla "narodowców" zawsze znajdzie się powód do szukania zdrady, wroga, skazy i spisku.

Pozdrawiam, (2015-01-21 22:42)
wbienkowbienko
0
@Narodowiec1
A filmy ogladałeś, czy tylko mówili Ci o nich.
A o polskich bandytach strzelających do Żydów (również dzieci) słyszałeś? Problem w tym, że niektórzy na nieszczęście byli też członkami AK i robili to z broni powierzonej im przez Organizację. Jak nie, to odsyłam do archiwów IPN.
Historia jak i społeczeństwo - nie jest czarno-biała. I nasza, i Ukraińców, i Rosjan, i Niemców, i Żydów itd.. Niektórzy nie potrafią z nią się zmierzyć hołdując "wygodnym mitom" i stereotypom.

Gwoli ścisłości, też z całym szacunkiem odnoszę się do historii takich ludzi jak Pilecki, Karski, Sendlerowa i wielu, wielu innych oraz Tych, którzy nie zgodzili się na sowiecką okupację Polski od 1944. (2015-01-21 23:15)
metasekwojametasekwoja
0
Pani Katarzyno bardzo sobie cenię Pani odwagę.To przecież kij w mrowisko. (2015-01-22 11:10)
pwaldapwalda
0
Mrowisko już sie odezwało
(2015-01-22 12:12)
GąsiorGąsior
0
Tak, nawet pofatygowali się dać jedną gwiazdkę. (2015-01-22 12:54)
metasekwojametasekwoja
0
Nie miałam co do tego złudzeń.Być może na drzwiach Pani Kasi ukaże się też swastyka, to znaczy to pozdrowienie jakieś tam..... (2015-01-22 12:57)
fiołkafiołka
0
Czasami to nie wiem nawet za bardzo, co odpisać w komentarzach, bo z niektórymi to jest tak, że ja o niebie, oni o chlebie i punktów stycznych nie ma wcale. (Nie ma i nie będzie! Nie ma i nie będzie!) Się wzięli i uczepili Żydów, do przewidzenia było. Mnie chodzi o brązowe tablice przed WSZYSTKIMI zabytkami - obecnymi i byłymi. A to, że było tu wielokulturowo, to powód do refleksji, a nie do obrzucenia się błotem.
People!
@wbienko - pozdrawiam serdecznie. Udzielaj płatnych korepetycji z czytania ze zrozumieniem, zrobisz biznes, mówię ci!!! :-) (2015-01-22 19:22)
margot45margot45
0
E tam i tak dzisiejsza młodzież rozumie tylko pismo obrazkowe.
A tablice - przepraszam, ale prędzej je ktoś odkręci i na złom sprzeda, niż się zainteresuje ich treścią....

Zdaniem niektórych najlepiej by pewnie było wydać kolejne miliony na Świątynię Opatrzności Bożej, zamiast wzbudzać pamięć o lokalnej historii. (2015-01-23 11:35)
RadiomanRadioman
0
Synagogi były dwie w Sochaczewie. Oprócz tej przy ulicy Traugutta była druga chasydzka na ulicy Staszica, w okolicach skrzyżowania z Senatorską. Synagoga przy Traugutta nie znajdowała się między sklepem monopolowym a muszlą, jak pisze maniek34 tylko na terenie dzisiejszego parku mniej więcej za szaletami, co mam udokumentowane na zdjęciu z września 39. (2015-01-24 11:52)
użytkownik1721użytkownik1721
0
W latach 60-tych były jeszcze pozostałości. A ja stawiam znak równości między; faszyzmem, nacjonalizmem, syjonizmem, komunizmem i innymi masowymi zbrodniami. Kto był pierwszy? Odpowiedż nasuwa się sama.Starotestamentowcom mogę podać duuuuuuuuuużo przykładów.......jeśli odważą się chcieć, innych akumów i gojów też zapraszam. (2015-01-24 21:20)
JazlowiakJazlowiak
0
Ciekawy jestem dyskusji po tym, jak pojawią się pierwsze wnioski do budżetu miasta o zwrot mienia lub wypłatę odszkodowań. Z ciekawością bowiem obserwuję kwerendy jednego z naszych sochaczewskich historyków, który sprawdza, co i do kogo należało. A było tego niemało. Wtedy porozmawiamy o demonach i refleksji o historii braterskiego pożycia w Sochaczewie katolików, żydów, prawosławosławnych i ewangelików. Zwykle bowiem tolerancyjni jesteśmy wobec tego co nas nie dotyczy.... (2015-01-25 00:27)
użytkownik20684użytkownik20684
0
Komentarz usunięty ze względu na naruszenie regulaminu. (2015-01-25 01:25)
niezaleznyniezalezny
0
Panie "Radoman", przepraszam czy nie chodziło o skrzyżowanie Żeromskiego - Senatorska lub 600-lecia - Senatorska? Nie kojarzę sobie skrzyżowania Staszica z Senatorską. (2015-01-26 11:54)
maniek34maniek34
0
Odnosnie synagogi to mylna teoria radoman ja mam zdjecie robione z dzisiejszego placu jutexu i moja lokalizacja jest 100% dokladna (2015-01-26 13:36)
RadiomanRadioman
0
Nie, chodziło o skrzyżowanie Staszica z Pokoju, mój błąd, dzięki za uwagę. Stał tam dom naczelnika poczty, raczej dworek. Żydzi kupili go dla Bornsztajna, gdy ten przybył do Sochaczewa. Zniszczony podczas I wojny. (2015-01-26 15:51)
RadiomanRadioman
0
Nie teoretyzuję, równolegle do Traugutta biegła ulica Bóżnicza, świątynia stała między nimi, bliżej tej drugiej. Bóżnicza nie nazywała się tak przypadkiem, tylko od stojącej przy niej świątyni, ale już nie istnieje, więc jako punkt orientacyjny podałem Traugutta. Jest zresztą zaznaczona na starych mapach (w Pinkasie i planie Sochaczewa Jana Medyńskiego z 1818) i figuruje na zdjęciach, zarówno z I jak i drugiej wojny, więc nie ma co teoretyzować. Między dzisiejszym monopolowym, a muszlą były głównie ogrody i jeden tylko chyba dom.
Dużo ciekawsza jest kwestia drugiej Bóżnicy, chasydzkiej, Kościński w Echu Sochaczewskim z 1927 umiejscowił ją na skrzyżowaniu ulicy Trojanowskiej, czyli dzisiejszej Staszica i ulicy biegnącej do miejskiej rzeźni, budynku który znajdował się na dzisiejszym placu targowym przy 600 lecia. Zatem skrzyżowanie Staszica i Pokoju.
(2015-01-26 16:23)
maniek34maniek34
0
ok nie bede dyskutowal trzymaj sie swojej blednej wersji w koncu jestem historykiem a sochaczew to moja specjalizacja a to drugie to nie byla synagoga tylko łaźnia żydowska położona w okolicach dzisiejszej strazy pozarnej pozdrawiam  (2015-01-26 20:39)
maniek34maniek34
0
http://www.e-sochaczew.pl/sochaczew-zdjecia,spacer-po-sochaczewie-1915-roku,96034.html (2015-01-26 20:44)
maniek34maniek34
0

Idziemy dalej ulicą Podzamcze i widzimy synagogę sochaczewską

(2015-01-26 20:45)
RadiomanRadioman
0
Tylko że zdjęcie jest robione z góry zamkowej, a nie z jutexu. Biały budynek to dawny podominikański spichlerz, który stał jeszcze w latach 70 właśnie na terenie hurtowni. Gdzie stąd do monopolowego i muszli? To ewidentnie teren dzisiejszego parku. Łaźnia może i była w okolicach straży, ja mówię o zupełnie innej lokalizacji.

[IMG]http://i60.tinypic.com/raq26q.jpg[/IMG]

Czerwona linia ulica Traugutta, zielona dzisiejsza Reymonta. 1 to piekarnia Gruberskich (obecnie pana Janiaka), dom rozebrano w 1968, przetrwał dwie wojny... 2 to dziś cukiernia pana Felczaka.





(2015-01-26 21:27)
RadiomanRadioman
0
Bezpośredni link do zdjęcia

Zdjęcie
(2015-01-26 21:29)
bieszczubieszczu
0
Zapraszam do odwiedzenia galerii:
dawnysochaczew.pl 
na zdjęciu zaznaczyłem pozostałości schodów przylegających do synagogi.PozdrawiamAndrzej (2015-01-27 00:06)
RadiomanRadioman
0
Link niestety nie działa.
(2015-01-27 09:02)
bieszczubieszczu
0
Zawsze można wpisać ręcznie:) (2015-01-27 11:15)
RadiomanRadioman
0
A już widzę. W tym ujęciu nawet na upartego można ją umiejscowić między monopolowym a muszlą :). Pewnie zima przełom 39 i 40 bo stoi jeszcze kościół.
Fajna galeria, bardzo dobrze że takie rzeczy powstają.
(2015-01-27 11:48)
fiołkafiołka
0
Kapitalna ta strona ze zdjęciami dawnego Sochaczewa. Niesamowicie się ogląda. Dzięki wielkie za ten link!
(2015-01-27 15:46)
bieszczubieszczu
0
Dziękuję:) W wolnym czasie będę dodawał kolejne zdjęcia. (2015-01-27 18:48)
Reage77Reage77
0
"Ciekawy jestem dyskusji po tym, jak pojawią się pierwsze wnioski do
budżetu miasta o zwrot mienia lub wypłatę odszkodowań. Z ciekawością
bowiem obserwuję kwerendy jednego z naszych sochaczewskich historyków,
który sprawdza, co i do kogo należało. A było tego niemało. Wtedy
porozmawiamy o demonach i refleksji o historii braterskiego pożycia w
Sochaczewie katolików, żydów, prawosławosławnych i ewangelików. Zwykle
bowiem tolerancyjni jesteśmy wobec tego co nas nie dotyczy....
[2015-01-25 00:27:]" - niestety,a właściwie stety to prawda. Jeśli przyjdą takie czasy, że do niektórych z nas mieszkańców Sochaczewa, zaczną pukać adwokaci z pozwami to o tolerancji zapomnimy..., ale czy można się temu dziwić kiedy nierzadko traci się dorobek życia....
(2015-01-28 14:07)
wbienkowbienko
0
Dziękuję wszystkim za informację o "starym" Sochaczewie. Od urodzenia tu mieszkam i aż wstyd przyznać jak mało o nim wiem. A tu okazuje się, że jakaś "dusza" w nim jednak tkwi. Szkoda, że tak mało jej śladów pozostało. (2015-01-28 16:33)

skomentuj ten artykuł

e-Sochaczew.pl poleca filmy