ZASADY BUDOWY SYSTEMU UMOCNIEŃ NIEMIECKICH WOKÓŁ SOCHACZEWA, CZĘŚĆ IV

/ 7 zdjęć
Zdjęcia i foto: ZASADY BUDOWY SYSTEMU UMOCNIEŃ NIEMIECKICH WOKÓŁ SOCHACZEWA, CZĘŚĆ IV Historia i tradycja sochaczew
+2

Środa czyli kolejna opowieść o jednym z 11 odnalezionych na terenie Sochaczewa:

SCHRON BIERNY DLA DZIAŁA PRZECIWPANCERNEGO –

REGELBAU 701. (PAK – UNTERSTELLRAUM)


Oto krótka historia ich powstania. W czasie tworzenia Wału Atlantyckiego szczególną uwagę przykładano do budowy schronów biernych dla rożnego rodzaju dział, wytaczanych z nich na pozycje polowe. Taka idea nie była niczym nowym w fortyfikacji, a wykorzystanie jej było głęboko przemyślane.

Niemcy zdawali sobie sprawę, że desant aliantów i próby przełamania silnej pozycji obronnej rozpoczną się od bombardowań z powietrza i silnego ostrzału artylerii okrętowej. Działa stojące na otwartych pozycjach miałyby niewielkie szanse na przetrwanie. Trzeba było wybudować dla nich schrony, z których po ustaniu bombardowania, w chwili rozpoczęcia nieprzyjacielskiego desantu, mogły szybko zająć stanowiska ogniowe. Zaprojektowano więc wiele rodzajów schronów biernych, dla samych dział lub też połączonych ze schronami dla załogi. W ramach tych działań powstało kilka schronów prostych w konstrukcji, podobnych do zwykłych garaży zamykanych drzwiami. Przeznaczone były dla dział średniego i dużego kalibru, w tym dla dział przeciwpancernych. Pierwsze schrony garażowe wzniesiono na Wale Atlantyckim już w kwietniu 1944 roku. Interesujący nas schron, o numerze katalogowym R 701 dedykowany umocnieniom Wału Atlantyckiego, wzniesiono tylko w jednym egzemplarzu. Natomiast projekt z powodzeniem wykorzystano przy budowie wielu innych pozycji obronnych na południu a zwłaszcza na wschodzie podbitej Europy. Występował wśród umocnień linii Gotów, Heinricha, Gustawa, w Polsce można go spotkać koło Bochni, Inowłodzi, na pozycji OKH, na linii B1, mającej opóźnić posuwanie się Armii Radzieckiej w kierunku Górnego Śląska w okolicach Rudawy, Czołówka oraz na wielu innych pozycjach polowych.

Grubość ścian i stropu wynosiła 200 cm i gwarantowała wytrzymanie ostrzału ciągłego pociskami kalibru 220 mm, pojedynczego trafienia pociskiem kalibru 280 mm lub uderzenia w ścianę boczną bombą lotniczą o wadze do 50 kg. Strop był zaś w stanie wytrzymać uderzenie bomby lotniczej nawet o masie do 500 kg. Do zamykania garażu instrukcja nie przewidywała montażu drzwi pancernych, choć w literaturze spotyka się szkice ukazujące ich stosowanie. Zamknięcie sprowadzało się najczęściej do wykonania grubych, drewnianych drzwi. Budowa schronu wymagała przygotowania wykopu, z którego trzeba było usunąć 250 m3 ziemi, wlania w przygotowany szalunek 380 m3 betonu, zbrojonego prętami zbrojeniowymi o wadze 17 t. Strop wzmocniony był kształtownikami stalowymi o wadze 2,9 t.

Schron przeznaczony był dla dział przeciwpancernych, ale instrukcja pozwalała umieszczać w nim także inne rodzaje uzbrojenia.

W jednym garażu można było ukryć następujące rodzaje uzbrojenia: 3x2cm Flak 38, 2x3,7cm Flak 36, 2x5cm PaK 38, 2x7,5cm PaK 97/38, 1xFK 16 n.A, 2x7,5cm PaK 40, 1x8,8cm PaK 43/41, 1x10cm s.K 18, 1xI.G.33, 4x3,7cm PaK, 3x4,7cm PaK (t), 4x7,5cm Gebirgsgeschiitz 36, 4x7,5cm le.I.G. 18, 1xle.FH.18, 2x7,5cm le.FK 18, 1x8,8cm PaK 43, i 1xs.FH 18.

Schron posiadał podłogę, wykonaną z grubych legarów drewnianych, pod którą mieścił się skład amunicji. Amunicja przechowywana była w specjalnych skrzyniach. W krytycznych momentach, po usunięciu podłogi mogły w niej zmieścić się także inne działa. Można również spotkać się z informacją, że niektóre schrony nie posiadały ciągnącego się przez środek schronu betonowego murka, co uniemożliwiało wszakże ułożenia podłogi, ale dawało szansę ukryć w schronie nawet czołg o ile jego skrajna szerokość nie przekraczała 270 cm a wysokość 220 cm.


Taki schron, mieszczący się przy ul. Kątowej, Fundacja Ochrony Zabytków Mazowsza udostępnia dla społeczeństwa już od maja 2019 roku. Dzięki uprzejmości właścicieli schronu, Bogusi i Andrzeja Nowickich możemy prezentować m.in. wystawę stałą „Franciszkanie z Niepokalanowa na przymusowych robotach fortyfikacyjnych 1944-1945 w rejonie Sochaczewa”oraz wystawę zebranych zdjęć i pamiątek dotyczących budowy sochaczewskich umocnień.


Za tydzień o chyba najciekawszych rodzajach schronów zachowanych na terenie Ziemi Sochaczewskiej - Regelbau 668.


Jeżeli posiadasz wiedzę lub znasz osoby mogące pomóc nam w zebraniu wspomnień z okresu końca II wojny prosimy o kontakt na FB Projekt Sochaczewskie Fortyfikacje. lub telefonicznie 604594199.

Artur Gałecki


 



0
Oceń
(0 głosów)

 

Opinie i komentarze użytkowników (0)

skomentuj ten artykuł

e-Sochaczew.pl poleca filmy