Mamo, ale wszyscy dzisiaj grają!-czyli cz.2 z poradnika mądrego rodzica

Zgodnie z zapowiedzią dziś o uzależnieniach behawioralnych. Brzmi tajemniczo prawda?  Boimy się,  że nasze dziecko może mieć zbyt bliski kontakt z alkoholem, narkotykami  lub dopalaczami, ale jest jeszcze coś o czym każdy rodzic powinien pamiętać. Uzależnienie od czynności  czyli np. od gier hazardowych, komputerowych, internetu, jedzenia, pracy, zakupów, telefonu komórkowego i wielu innych czynności.

 O uzależnieniu behawioralnym mówimy, gdy silna potrzeba wykonywania jakiejś normalnej czynności - na przykład zakupów, jedzenia czy pracy - przynosi szkody, a wykonująca ją osoba nie potrafi - mimo prób - powstrzymać się od wykonywania tej czynności, przestaje kontrolować sytuację.

 Każdy młody człowiek żyje dziś z komórką w ręku, w telefonie ma cały swój świat: dostęp do sieci, do gier, do przyjaciół, do informacji, do rozrywki itd.   Czy to znaczy, że każdy jest uzależniony? A jeśli tak co robić? Odebrać telefon? Odciąć od internetu? Założyć blokadę? Sprawa nie jest łatwa, ponieważ nie każdy, kto nadużywa jest uzależniony. O uzależnieniu świadczą takie cechy, jak:

·       -  silne pragnienie lub poczucie przymusu podejmowania określonych zachowań

·        - trudności w kontrolowaniu zachowania związanego z danym obszarem działania,

·         -fizjologiczne objawy odstawienia, występujące, gdy zachowanie zostało przerwane lub ograniczone, podobnie jak w przypadku głodu alkoholowego

·         -stwierdzenie tolerancji (potrzeba nasilania zachowań w celu uzyskania efektów wcześniej uzyskiwanych przy mniejszym nasileniu),

·         -narastające zaniedbywanie innych źródeł przyjemności, osoba uzależniona przestaje spotykać się ze znajomymi, porzuca inne formy aktywności np. sport

·         -kontynuacja szkodliwych zachowań mimo wyraźnych szkód z nimi związanych, mimo konfliktu z rodzicami, szkołą, znajomymi.

Jakie objawy mogą oznaczać, że dziecko jest uzależnione?

Jest kilka zachowań, na które należy zwracać uwagę, przy czym to nie dzieje się z dnia na dzień, lecz stopniowo. Dziecko zaczyna gorzej się uczyć, zapomina, trudno mu się skoncentrować, jest agresywne kiedy rodzice zarządzają szlaban na komputer czy telefon, ma kłopoty ze snem, jedzeniem. Widać, że przymus grania, czy korzystania z internetu jest od niego silniejszy, że żyje w swoim świecie i zrobi wszystko, aby w tym świecie pozostać.

Jak powinien zareagować rodzic?

To dosyć skomplikowane. Nie ma jednoznacznej rady, wszystko zależy od wieku dziecka, od tego jak długo trwa taka sytuacja. Jeśli dziecko od 2 lub 3 lat siedzi przed ekranem, to próba odcięcia go od sieci najprawdopodobniej będzie nieudana. Jeśli rodzic nie jest dla dziecka autorytetem, nie ma między nimi dobrych relacji to nagłe wkroczenie do akcji może przynieść więcej szkody niż pożytku. Nie wystarczy wyjąć wtyczkę z kontaktu, czy baterię z telefonu. Dlaczego? Po pierwsze dlatego, że jeśli dziecko przez długi czas wciąż grało, to teraz nie poradzi sobie z pustką, z zorganizowaniem czasu wolnego, z emocjami, z nudą. Bardzo rzadko rodzina jest w stanie z tymi problemami poradzić sobie sama. Zachęcam, aby skorzystać z pomocy specjalisty, ponieważ za uzależnieniem kryją się pewne mechanizmy, które działają już kilka lat. Dziecko ucieka w świat wirtualny, świat fantazji, bo w ten sposób reguluje uczucia, niestety jego rozwój społeczny i umiejętności ulegają zaburzeniu.

Dzięki pomocy terapeuty młody człowiek ponownie nauczy się radzić sobie ze stresem, gniewem, nudą, złością. Nauczy się rozpoznawać i mówić o swoich potrzebach, uczuciach. Powoli wróci do stanu równowagi. Zakładając oczywiście, że posiadał te umiejętności wcześniej.

Co zrobić jeśli dziecko nie chce pójść do specjalisty?

Nie ma sensu szantażować, lub ciągnąć na siłę, bo nie przyniesie to żadnego efektu. Warto jednak, aby rodzice sami porozmawiali z terapeutą, który udzieli pewnych wskazówek, podpowie co mogą zmienić, jak reagować na różne sytuacje. Ważne, żeby nie zostawiać dziecka samemu sobie.

 W następnym numerze będziemy kontynuować temat uzależnień, wszelkie pytania i sugestie prosimy kierować na adres: zik.pcpr@powiatsochaczew.pl.