Na czym polega i jak się przygotować do tomografii komputerowej?

Tomografia komputerowa to jedna z bardziej popularnych metod obrazowania medycznego. Dla jej określenia nierzadko stosuje się skrót TK lub CT. Tomografia komputerowa opiera swoje działanie na tej samej technologii co badanie RTG, lecz na bardziej zaawansowanym poziomie. Dowiedz się, czy badanie TK wymaga specjalnego przygotowania i na czym ono polega.

Na czym polega tomografia komputerowa?

To badanie wykorzystujące promieniowanie rentgenowskie, tzw. promieniowanie X, do obrazowania ciała. Urządzenie, w którym jest wykonywane, to tomograf. Jego budowę najprościej można przedstawić w następujący sposób – ruchomy stół, na którym pacjent wjeżdża do aparatu rentgenowskiego w formie masywnego okręgu. W czasie badania przeprowadza się serię zdjęć RTG konkretnej struktury ciała. Uzyskuje się w ten sposób liczne jej przekroje, które następnie w specjalnym oprogramowaniu nakładane są na siebie i dają kilkuwymiarowy obraz. Z uwagi na rodzaj promieniowania, TK w przeciwieństwie do rezonansu magnetycznego czy USG nie może być często wykonywane.

Kiedy korzysta się z tomografii komputerowej?

Tomografia komputerowa to badanie, które rzadko wykorzystywane jest jako metoda pierwszego wyboru. Zazwyczaj jest badaniem uzupełniającym wcześniejszą diagnostykę. Metoda ta ma bardzo szeroki zakres zastosowania. Pozwala m.in. na:

dokładne zaplanowanie przebiegu zabiegu operacyjnego, monitorowanie efektów podjętego leczenia i kontrolowanie stanu chorego po zabiegu, wykrycie wad rozwojowych, zmian nowotworowych – guzów pierwotnych i przerzutowych, zmian zwyrodnieniowych, zapalnych i innych, ocenić rozległość urazów wewnętrznych po wypadku, precyzyjne przeprowadzenie biopsji czy lub nakłucia w punkcji lędźwiowej.

Każda część ciała poddawana obrazowaniu tomografii komputerowej posiada swoje konkretne wskazania do przeprowadzenia tego badania. Przykładowo: 

tomografia komputerowa głowy wykonywana jest m.in. przy urazach, bólach głowy o niejasnej przyczynie, podejrzeniu nowotworu mózgu, udaru mózgu, wadach wrodzonych ośrodkowego układu nerwowego, krwawieniu wewnątrzczaszkowym, chorobie Alzheimera, niedokrwieniu mózgu, chorobach zatok; tomografia klatki piersiowej wykonywana jest m.in. przy chorobach naczyń płuc, chorobach serca, nowotworach płuc, sarkoidozie, tętniakach aorty; tomografia jamy brzusznej wykonywana jest m.in. przy schorzeniach nerek, zakrzepicy żył wątrobowych, krwawieniu układu pokarmowego, nowotworach/wadach wątroby, pęcherzyka żółciowego, śledziony, żołądka, trzustki, jelit.

Jak przygotować się do tomografii komputerowej?

Tomografia komputerowa to badanie wymagające specjalnego przygotowania. Dokładne instrukcje na ten temat przekazuje lekarz kierujący na badanie, gdyż może się ono nieco różnić w zależności od części ciała poddawanej badaniu. Istnieją jednak pewne ogólne zalecenia przed badaniem:

pacjent zgłasza się na badanie w wygodnym, niekrępującym ruchu stroju,  przed badaniem pacjent powinien usunąć wszelkie metalowe przedmioty (np. biżuterię, okulary, pasek do spodni, telefon komórkowy), pacjent przynosi ze sobą niezbędne dokumenty – dowód tożsamości, wyniki wcześniejszych badań, a przed badaniem musi zgłosić się w celu uzupełnienia ankiety i wyrażenia zgody na badania, kwestię przyjmowanych leków należy wcześniej omówić z lekarzem,

osoby, które mają mieć wykonane badanie z użyciem środka cieniującego, wymagają dodatkowo zgłoszenia się po kilkugodzinnej przerwie w posilaniu się, z oznaczonym poziomem kreatyniny, powinno ponadto zgłosić się średnio pół godziny wcześniej na założenie wkłucia, a po badaniu pozostać na krótkotrwałą obserwację i nawadniać organizm, aby usunąć kontrast z organizmu.