O turystyce w Gminie Brochów słów kilka

W zeszłym roku rozpoczęłam pracę w Muzeum Kolei Wąskotorowej w Sochaczewie. Jako asystent muzealny zajmuję się m.in. planowaniem i aranżowaniem wystaw, promocją, czy prowadzeniem lekcji muzealnych. Oprócz tego, jestem też przewodnikiem. Oprowadzam turystów po skansenie muzealnym i salach wystawowych, a w trakcie kursowania pociągu Retro towarzyszę im w drodze do Puszczy Kampinoskiej i opowiadam o walorach przyrodniczych i historii mojej gminy. W ubiegłym roku Muzeum pobiło swój rekord – pociąg Retro przewiózł 11764 turystów. Jako mieszkanka gminy i asystent muzealny postanowiłam podzielić się moimi przemyśleniami na temat koncepcji rozwoju turystyki w Gminie Brochów.

W Gminie Brochów można wyróżnić kilka atrakcji turystycznych: Kampinoski Park Narodowy, rzekę Bzurę, rzekę Łasicę, kościół obronny w Brochowie, zespół dworsko-parkowy w Tułowicach, zespół dworsko-parkowy w Brochowie, cmentarze i pozostałości po osadnictwie olenderskim, miejsca pamięci związane z wydarzeniami września 1939 roku, czy chociażby cmentarz parafialny w Janowie. Wymienione przeze mnie atrakcje turystyczne, uwarunkowania geograficzne i przyrodnicze, przyczyniły się do wytworzenia bazy i infrastruktury turystycznej. W jej skład wchodzą: Osada Puszczańska w Tułowicach (noclegi i restauracja), Moto Przystań Michał Ścigocki (spływ kajakowy po Bzurze), Wyspa Kampinos (gospodarstwo agroturystyczne), Karczma brochowska (planowane otwarcie w 2017 r.), budynek stacyjny w Tułowicach oraz kolej wąskotorowa (dawna Sochaczewska Kolej Dojazdowa).

Ze względu na obecnie wykonywane zajęcie chciałabym skupić się na dwóch ostatnich elementach. W 2010 r. przygotowano Plan Odnowy Miejscowości Tułowice na lata 2010-2020. W ramach planu przeprowadzono analizę swat, na podstawie której określono misję miejscowości oraz wizję jej rozwoju. Zacytuję obie:

1. Misja: Tułowice to wieś, w której rozwój gospodarczy łączy się z potencjałem turystycznym i kulturalnym zapewniając mieszkańcom nowe źródła dochodów. Tułowice to wieś zapewniająca wielofunkcyjny rozwój swoim mieszkańcom.
2. Wizja: Tułowice to dynamiczna wieś, której mieszkańcy  żyją i pracują łącząc bogate zasoby przyrody z rozwojem gospodarczym.

W celu realizacji misji i wizji rozwoju miejscowości postanowiono wyremontować i przystosować do aktualnych potrzeb budynek dawnej stacji kolei wąskotorowej w Tułowicach. W swoim założeniu budynek miał spełniać następujące funkcje: świetlica wiejska, centrum tradycji lokalnej, centrum życia kulturalnego wsi, miejsce imprez integracyjnych dla wsi, miejsce organizacji narad, szkoleń i wystaw, miejsce spotkań koła gospodyń wiejskich, miejsce obsługi ruchu turystycznego – kolej wąskotorowa, promocja Tułowic i Gminy Brochów.

Jak wiemy, budynek ten nie jest dzisiaj w pełni wykorzystywany. Mam kilka pomysłów, jak można uatrakcyjnić dawny budynek kolei wąskotorowej w Tułowicach. Pierwszym z pomysłów jest ekspozycja. Wystawa, na którą składałoby się kilkanaście tablic, zawierałaby następujące obszary i zagadnienia: dzieje Gminy Brochów, dzieje Tułowic, dzieje budynku stacyjnego i kolei wąskotorowej w Gminie Brochów, przyroda Gminy (Kampinoski Park Narodowy), obiekty turystyczne, zrealizowane inwestycje i plany rozwoju. Na miejsce ekspozycji proponuję niewielki hall przy wejściu do budynku od strony peronu oraz korytarz. Dzięki temu, wiszące tablice nie zabierałyby innych przestrzeni, a ruch turystyczny odbywałby się płynnie i zwiedzający nie musieliby przechodzić przez inne pomieszczenia, np. salę konferencyjną. Turyści wchodziliby do budynku od strony peronu, przechodzili przez korytarz, a następnie wychodzili od strony parkingu. Obsługą turystów w budynku zajmowaliby się pracownicy Muzeum, na podstawie umowy partnerskiej podpisanej pomiędzy Urzędem Gminy a Muzeum.

W podniesieniu prestiżu oraz atrakcyjności tego miejsca miałoby również niewątpliwie wpływ zadbanie o otoczenie. Na chwilę obecną, najbardziej szpecącym ten teren obiektem jest dawna ubikacja, a raczej jej pozostałości. Turyści, którzy przyjeżdżają do Tułowic i wysiadają z pociągu muszą napotykać te niezbyt przyjemne ruiny, w których można również spotkać porozrzucane śmieci. Byłoby wspaniale, gdyby dawna ubikacja została rozebrana, a teren po niej wyrównany. Rozbiórka wymaga zgody właściciela obiektu, czyli PKP.

Kolejnym elementem, który w znaczący sposób poprawiłby jakość usług turystycznych jest peron. Można go przedłużyć sposobem gospodarskim, używając m.in. gruzu z rozebranej ubikacji. Należałoby jedynie zorganizować krawężnik na skrajnię peronową oraz utwardzić i wyrównać obszar pod peron (tłuczeń, gruz, ziemia).

Ostatnie zagadnienie, dotyczące otoczenia to wysoka trawa i krzaki. Należałoby regularnie kosić zarośla chociaż na tym terenie, który jest administrowany przez Urząd Gminy w Brochowie.

Omawiając wszystko, co możemy zrobić dzisiaj dla poprawy jakości turystyki w Gminie Brochów, należałoby również zastanowić się nad tym, co możemy zrobić w przyszłości. Niewątpliwie, ważne jest faktyczne zintegrowanie działań turystycznych w gminie, w jedną i spójną ofertę. Niezwykle istotne jest również efektywniejsze wykorzystanie pod względem turystycznym najważniejszych atrakcji takich jak kościół, dwór w Brochowie i Tułowicach oraz Puszcza Kampinoska. Na rozwój lokalnej gospodarki ogromny wpływ miałby również zbiornik na Łasicy, który był uwzględniany w planie rozwoju Tułowic na lata 2010-2020. W promowaniu atrakcji i infrastruktury turystycznej pomogłyby foldery, ulotki i gadżety promujące naszą gminę.

Reasumując, zaproponowane przeze mnie zmiany i rozwiązania w znaczący sposób mogą przyczynić się do rozwoju turystyki w Gminie Brochów. Po pierwsze,  możliwość ruchu turystycznego w budynku stacyjnym w Tułowicach daje szansę reklamy i promocji lokalnym przedsiębiorcom oraz partnerom gminy, takim jak Puszcza Kampinoska i Wojskowa Akademia Techniczna (dystrybucja ulotek i folderów). Przypomnijmy tutaj, że w tamtym roku do naszej gminy za pośrednictwem Muzeum Kolei Wąskotorowej przybyło fizycznie 11764 turystów. Po drugie, w czasie pobytu turystów w Tułowicach można zaproponować dystrybucję lokalnych produktów i pamiątek (zdrowa żywność itp.). Po trzecie, wystawa i zadbanie o otoczenie budynku podniesie jego atrakcyjność i polepszy wizerunek gminy (cele reprezentacyjne). Moim wielkim marzeniem jest, aby turysta, który opuszcza nasz region, wyjeżdżał z niego z pakietem konkretnych materiałów, które zapewniłyby nam jego powrót w niedalekiej przyszłości.

Moją koncepcję rozwoju turystyki w naszej gminie przedstawiłam Panu Piotrowi Szymańskiemu, wójtowi Gminy Brochów, na spotkaniu w dniu 16 lutego. Pokłosiem tego spotkania było moje wystąpienie na sesji Rady Gminy Brochów w dniu 25 lutego. Urząd Gminy podjął działania mające na celu rozbiórkę rozpadającej się ubikacji w Tułowicach i wystosował stosowne pismo do właściciela obiektu. W pozostałych kwestiach trwają konsultacje.

Serdecznie pozdrawiam,

Marta Przygoda-Stelmach

Kronikarz brochowski