Światowy Dzień AIDS

1.Grudnia - Dziś obchodzimy Światowy Dzień AIDS. W tym dniu solidaryzujemy się z ludźmi żyjącymi z HIV i AIDS, a my przypominamy podstawowe informacje o wirusie i chorobie.


HIV(ang. Human Immunodeficiency Virus)- ludzki wirus niedoboru odporności.

Human- ludzki: tylko człowiek może go przekazać drugiemu człowiekowi;

Immunodeficiency- niedobór odporności: osłabia i niszczy system odpornościowy człowieka, który chroni organizm przed infekcjami;

Virus- wirus: w chwili obecnej nie istnieje szczepionka na HIV ani nie można go wyeliminować z organizmu człowieka.

AIDS (ang. Acquired Immunodeficiency Syndrome)- zespół nabytego niedoboru odporności.

Acquired- nabyty: nie dziedziczy się go;

Immunodeficiency- niedobór odporności, zniszczenie sił obronnych systemu odpornościowego człowieka, osłabienie zdolności organizmu do zwalczania chorób;

Syndrome- zespół:nie jest to pojedyncza choroba, tylko zespół różnych objawów i/lub chorób charakterystycznych dla późnego etapu zakażenia HIV.


AIDS jest końcowym etapem zakażenia HIV. Zwykle od momentu zakażenia do momentu rozpoznania AIDS mija wiele lat. Zakażenie HIV nie powoduje żadnych objawów na skórze czy na błonach śluzowych, nie powoduje też zmian w badaniach labolatoryjnych. Pierwsze objawy kliniczne mogą się pojawić po dziesięciu lub więcej latach. Obecnie istnieją leki, które znacznie spowalniają rozwój zakażenia i pozwalają na życie w dobrym stanie zdrowia przez wiele lat.


Jak można się zakazić?

Zakazić HIV można się tylko 3 drogami:
1 podczas kontaktów seksualnych (waginalnych, analnych, oralnych) z osobą zakażoną;
2 zakażona HIV matka może zakazić swoje dziecko podczas porodu i karmienia piersią
3 poprzez kontakt z krwią osoby zakażonej np. wtedy gdy używa się przyrządów do wstrzykiwania narkotyków, sterydów lub wykonywania tatuażu.

Płyny poprzez które może nastąpić zakażenie to krew, sperma i płyn przedejakulacyjny (niewielka ilość przezroczystego płynu pojawiającego się u mężczyzny przed wytryskiem), wydzielina z pochwy oraz mleko kobiece i każdy płyn zawierający widoczną domieszkę krwi. Aby doszło do zakażenia płyny te muszą mieć kontakt z błonami śluzowymi i /lub uszkodzoną skórą. Nieuszkodzona i zdrowa skóra jest barierą dla wirusa.



Jak nie można się zakazić?

Warto pamiętać, że codzienne i zwykłe kontakty z osobą zakażoną są całkowicie bezpieczne. HIV nie przenosi się poprzez pot, ślinę, łzy, mocz, kał. Wirus ten nie przenosi się także poprzez dotyk, pocałunek, kichanie, czy kasłanie. Nie można zakazić się podczas wspólnej kąpieli w basenie, używając tych samych sztućców, spożywając wspólnie posiłki, korzystając z toalety i w innych tego typu sytuacjach. HIV nie jest przenoszony przez zwierzęta, komary i inne insekty.

Jak sprawdzić czy jest się zakażonym, czy nie?

HIV nie widać. Dlatego jedyną metodą, aby się o tym dowiedzieć, jest wykonanie testu. Nie ma znaczenia kim jesteś, jaki jest Twój światopogląd, ani ile masz lat. Ważne jest to czy w swoim życiu Ty (jeśli masz partnera dotyczy to także jego) były sytuacje, które naraziły cię na ryzyko zakażenia HIV.
Poniższe pytania mogą Ci pomóc w określeniu Twojego ryzyka zakażenia HIV i podjęciu decyzji o wykonaniu testu.

Czy kiedykolwiek miałaś/eś kontakty seksualne z osobą/osobami, o których nie wiedziałeś, czy są zakażone?
Czy kiedykolwiek miałaś/eś kontakty seksualne z kimś o kim wiedziałeś, że jest zakażony?
Czy kiedykolwiek miałaś/eś kontakty seksualne z osobą/osobami, które miała/y wielu partnerów seksualnych?
Czy Ty miałaś/eś wielu partnerów seksualnych?
Czy zawsze podczas kontaktów seksualnych stosowałaś/eś zabezpieczenia?
Czy przechodziłaś/eś kiedykolwiek jakąś chorobę przenoszoną drogą płciową ?
Czy miałaś/eś kontakty seksualne z kimś, kto używał narkotyków w iniekcji?
Czy sam/a używasz lub kiedykolwiek używałaś/eś narkotyków lub sterydów w iniekcji i wspólnie z kimś innym użytkujesz sprzęt do ich wstrzykiwania?
Czy miałaś/eś sytuację, w której mogłaś/eś mieć kontakt z zakażoną krwią ( np. wykonałaś/eś tatuaż w nieprofesjonalnym gabinecie)?
Czy kiedykolwiek straciłaś/eś kontrolę nad swym zachowaniem (pod wpływem alkoholu, narkotyków, innych środków zmieniających świadomość)?

Jeśli chociaż na jedno z powyższych pytań odpowiedziałaś/eś TAK masz powód żeby zrobić sobie test.


Test na HIV

Test ten nie wykrywa samego wirusa, nie jest też testem na AIDS. Jest to badanie na obecność przeciwciał skierowanych przeciwko wirusowi HIV ( białek produkowanych przez układ odpornościowy, gdy osoba jest zakażona HIV). Testem powszechnie stosowanym jest obecnie tzw. test przesiewowy (EIA). Dostępne są także testy mające możliwość zbadania obecności antygenu wirusa. W przypadku dodatniego wyniku testu przesiewowego- wymaga on potwierdzenia i wykonania badania innym testem- testem potwierdzenia.

Przed wykonaniem testu przesiewowego warto porozmawiać ze specjalistą- doradcą ds. HIV/AIDS. Dobrze jest więc zrobić test w miejscu gdzie oferowane jest poradnictwo przed i po teście. Test można wykonać bezpłatnie i anonimowo w jednym z punktów konsultacyjno-diagnostycznych (PKD).

Test polega na pobraniu niewielkiej próbki krwi. Na wynik czeka się w zależności od miejsca wykonywania testu od jednego do kilku dni. Ujemny wynik testu oznacza, że w badanej krwi nie wykryto przeciwciał anty-HIV. Aby wynik był wiarygodny i można było wykluczyć zakażenie musi minąć co najmniej 12 tygodni od ostatniej sytuacji, która naraziła na ryzyko zakażenia, Okres ten nazywa się okienkiem serologicznym i oznacza czas od momentu zakażenia do momentu wytworzenia odpowiedniej ilości przeciwciał możliwych do wykrycia testem.

Dodatni (pozytywny)wynik testu (wykonany testem potwierdzenia) oznacza wykrycie zakażenia HIV, ale nie jest diagnozą AIDS.

Wynik testu jest poufny. Jedyną osobą której trzeba o tym powiedzieć jest partner/partmerzy seksualni. Ujawnianie wyniku innym osobom jest indywidualną decyzją.
Wiedza o zakażeniu jest szczególnie istotna dla kobiet, które planują zajście w ciąże lub już są w ciąży. Istnieją metody zminimalizowania przeniesienia zakażenia z matki na dziecko. Także kobiety, które już mają dziecko i karmią je piersią powinny wykonać test, ponieważ mleko kobiety zarażonej jest potencjalnie zakaźne.

Dlaczego warto wykonać test? Im wcześniej wykryje się zakażenie wirusem tym lepiej. Wczesne wykrycie zakażenia pozwala na kontrolowanie jego przebiegu i zastosowanie odpowiedniego leczenia. Zakażenie HIV można kontrolować i hamować jego rozwój!Wiedza na temat wyniku, niezależnie od tego jaki on jest pomaga w zmianie stylu życia i zachowań.


Więcej informacji możesz uzyskać kontaktując się z Krajowym Centrum ds.Aids:
Krajowe Centrum ds. AIDS
ul. Samsonowska 1, 02-829 Warszawa
tel 022 331 77 77
www.aids.gov.pl
Ogólnopolski, całodobowy telefon zaufania AIDS: (22) 629 82 26


Agata Maciszewska