Ruiny zamku po pracach konserwatorskich - fotorelacja

/ 1 komentarzy / 14 zdjęć
Zdjęcia i foto: Ruiny zamku po pracach konserwatorskich - fotorelacja Historia i tradycja sochaczew
+9

Prace zabezpieczające na wzgórzu zamkowym w Sochaczewie dobiegły końca. Mimo trudności wynikających ze specyfiki geotechnicznej, archeologicznej i konserwatorskiej stanowiska, inwestycja przebiegła planowo, a efekt ostateczny okazał się udany. W ramach podsumowania niniejszych działań możemy już bez zbędnego ryzyka zakomunikować, że dzięki współpracy wielu środowisk ruiny zamku książąt mazowieckich zostały uratowane!

Przypomnijmy, że działania ratownicze rozpoczęły się w 2005 r., kiedy piszący te słowa Łukasz Popowski, zainteresował badaniami archeologicznymi na zamku naukowców z Łodzi oraz Burmistrza Sochaczewa. Niedługo potem powołane zostało do życia Stowarzyszenie „Nasz Zamek”, które we współpracy z Gminą Miasto Sochaczew nakreśliło priorytety co do niezbędnych działań  badawczych  i konserwatorskich przy zabytku. Od tamtej pory odbyło się pięć sezonów wykopalisk archeologicznych pod kierownictwem Tomasza Olszackiego, dzięki którym udało się gruntownie rozpoznać przeszłość obiektu. Jednocześnie zintegrowane działania Stowarzyszenia „Nasz Zamek”, Gminy Miasto Sochaczew, Mirosława Adama Orlińskiego, płockiego konserwatora zabytków oraz środowiska naukowego z Łodzi i Warszawy przyczyniły się do pozyskania środków unijnych na ratunek dla zamku w wysokości ponad czterech milionów złotych.

Zdobyte finanse pozwoliły zabezpieczyć zagrożoną osunięciem zachodnią i północną skarpę wzgórza zamkowego, utwardzić dziedziniec, zaaranżować nowe podejście do obiektu, a także wykonać niezbędne prace konserwatorskie przy ruinach warowni. Celem korekt dokumentacji projektowej, w oparciu o którą prowadzone były działania konserwatorskie, powołany został nieformalny zespół pod przewodnictwem, sprawującego nadzór konserwatorski nad inwestycją Cezarego Głuszka. Skład zespołu uzupełniał piszący te słowa prezes Stowarzyszenia „Nasz Zamek” Łukasz Popowski. Decyzje zespołu w większości opierano o rozwiązania historyczne, dzięki czemu siedemnastowieczna przestrzeń ruin zamku jest czytelna, zaś istotne elementy architektoniczne budowli zostały zachowane i odtworzone w niezbędnym, minimalnym zakresie.

Nie było to jedyne działanie, które Stowarzyszenie „Nasz Zamek” wykonało w ramach niniejszej inwestycji. We współpracy z Pracownią Archeologiczną „Trecento” oraz dzięki dofinansowaniu burmistrza Osieckiego zrealizowaliśmy piąty i ostatni sezon stacjonarnych badań archeologicznych na wzgórzu zamkowym. Wspólnie pełniliśmy również nadzór archeologiczny nad inwestycją. Razem z Tomaszem Olszackim i „Trecento”, a także przy udziale ekipy specjalistów Piotra Wronieckiego nasza organizacja wykonała inwentaryzację fotogrametryczną ruin zamku oraz nieinwazyjne badania elektrooporowe, które poprzedzały ziemne prace zabezpieczające. Wszystkie w/w działania pozwoliły uratować ruiny zamku pod względem badawczym.

Zrealizowane prace zabezpieczające przyniosły zadowalające efekty, jednak z uwagi na aspekty konserwatorskie nie powinien być to ostatni etap działań inwestycyjnych na zamku i w jego najbliższym otoczeniu. Dotacja pozyskana z, zapewne ostatniego tak zasobnego w środki, budżetu unijnego dawałaby szansę na uczytelnienia wschodniego węzła bramnego (XVI/XVII w.), wieży północnej (XIV w.) i wieży kaplicznej (XVII w.) oraz muru obwodowego (XIV w.), domykającego przestrzeń dziedzińca od północy i wschodu. Uczytelnione ponad poziom dziedzińca wieże kapliczna i północna spełniałyby funkcję tarasów widokowych na rzekę Bzurę oraz Podzamcze, natomiast fragmentarycznie odtworzona kurtyna północna i wschodnia pozwoliłaby wyeliminować niefortunne estetycznie balustrady. Dzięki podmurowaniu kamiennego fundamentu wschodniego węzła bramnego oraz odtworzeniu drewnianego mostu na zamek, możliwe stałoby się poprowadzenie na wzgórze komunikacji historycznym traktem. Pozwoliłoby to również zaaranżować główne podejście na zamek od ul. Traugutta, a także uporządkować zagospodarowanie zamkowego Przygródka (Podzamcza), razem z zespołem doskonale zachowanych fos i wałów. W ramach reintegracji i scalenia ruin zamku XVII-wiecznego należałoby również podjąć się odtworzenia kilku nadproży okiennych i drzwiowych. Niezbędnym zagadnieniem wydaje się także kwestia częściowego odtworzenia obiektu, polegająca na zagospodarowaniu najlepiej zachowanego parteru zachodniego skrzydła zamku XVII-wiecznego. W obszar działań kubaturowych należałoby włączyć również dwa zachowane we wschodnim węźle bramnym pomieszczenia piwniczne. Wszystkie w/w zagadnienia wskazują kierunki i możliwości dalszych działań konserwatorskich przy ruinach sochaczewskiego zamku. To jednak czy uda się je przeprowadzić i w jakim zakresie zależeć będzie od woli sochaczewian, decyzji burmistrza miasta oraz pozyskania kolejnego zewnętrznego dofinansowania.

11 listopada w Narodowe Święto Niepodległości na godzinę 15.00 burmistrz Sochaczewa Piotr Osiecki zaplanował oficjalną uroczystość otwarcia zrewitalizowanego wzgórza zamkowego. W przygotowania włączona została również nasza organizacja. W ramach tych działań wspólnie z Jakubem Milewskim przygotowaliśmy ekspozycję plenerową pt. Wzgórze zamkowe w nowej odsłonie, którą będzie można obejrzeć podczas niniejszej uroczystości. Kolejnym elementem zaaranżowanym przez naszą organizację na uroczystość inauguracyjną jest merytoryczna zawartość, sfinansowanej przez Gminę Miasto Sochaczew, tablicy informacyjnej o dziejach warowni. Tablicę zamontowano pod wzgórzem zamkowym. Na jej potrzeby, dzięki talentom plastycznym Beaty Szustkiewicz, udało się stworzyć nową, uwzględniającą najświeższe odkrycia naukowe, wizję zamku w Sochaczewie na okres połowy XVII w. Zapraszamy!

Program uroczystości –  11.11.2013, godz. 15:00-15:45, wzgórze zamkowe:

  • wystąpienie Burmistrza Miasta Sochaczew;
  • otwarcie wystawy Łukasza Popowskiego i Jakuba Milewskiego Wzgórze zamkowe w nowej odsłonie;
  • zwiedzanie wzgórza zamkowego z przewodnikiem;
  • godz. 19:15 – Światło i dźwięk. Iluminacja wzgórza zamkowego.

Ze względu na wagę i doniosłość wydarzenia warto przedstawić kalendarium wydarzeń, które doprowadziły do pozyskania środków oraz realizacji inwestycji.


Kalendarium:
  • 2005:

początek działań nieformalnej grupy sochaczewian z badaczem zamku Łukaszem Popowskim na czele, mających na celu poprawę sytuacji zapomnianej warowni sochaczewskiej;

-  zainicjowanie przez w/w grupę rozmów z kastellologiem prof. Leszkiem Kajzerem nt. badań archeologicznych na wzgórzu zamkowym;

-   negocjacje z burmistrzem Bogumiłem Czubackim w celu organizacji badań.

  •  2006:

-  Urząd Miasta zleca dr Krzysztofowi Kamińskiemu wykonanie ekspertyz dotyczących statyki wzgórza zamkowego oraz stanu murów warowni;

-   I sezon badań archeologicznych na wzgórzu zamkowym – ekipa Uniwersytetu Łódzkiego: L. Kajzer, A. Andrzejewski, T. Olszacki;

Urząd Miasta finansuje pierwsze od międzywojnia ratownicze zabezpieczenie murów warowni - członkowie nieformalnej grupy sochaczewian pomagają, gromadząc pozyskiwane w trakcie wykopalisk zabytkowe destrukty ceglane;

-   Urząd Miasta we współpracy z Kierownikiem Płockiej Delegatury Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków Ewą Jaszczak organizuje konferencję naukową dotyczącą przyszłości ruin zamku.

  • 2007:

-  nieformalna grupa sochaczewian rejestruje Stowarzyszenie na Rzecz Historycznej Odbudowy Zamku w Sochaczewie „Nasz Zamek”;

II sezon badań archeologicznych na wzgórzu zamkowym – ekipa Uniwersytetu Łódzkiego: L. Kajzer, A. Andrzejewski, T. Olszacki.

  • 2008:

- Władze Sochaczewa, dr Cezary Głuszek oraz Wydział Architektury Politechniki Warszawskiej organizują studencki konkurs na zagospodarowanie sochaczewskiego wzgórza zamkowego.

  • 2009:

-   Stowarzyszenie „Nasz Zamek” tworzy na podstawie istniejącej dokumentacji, cyfrowe rekonstrukcje zamku w fazie siedemnastowiecznej;

-    wystąpienie członków Stowarzyszenia „Nasz Zamek” na Sesji Rady Miasta – prezentacja wykonanych wizualizacji;

-   firma Ove Arup & Partners International Limited wykonuje na zlecenie Urzędu Miasta projekt: Zabezpieczenia i umocnienia wzgórza oraz murów zamkowych;

-  pracownicy Wydziału Rozwoju Miasta (Urszula Cielniak, Urszula Orlińska i Anna Smolińska), składają wniosek o dofinasowanie działań ratowniczych dla zamku ze środków unijnych;

-   aplikacja z racji zbyt małej ilości zdobytych punktów nie przechodzi weryfikacji komisji konkursowej.

  • 2010:

- Urząd Miasta wystosowuje dwukrotny protest, dzięki czemu wniosek zostaje przywrócony na listę rezerwową;

  • 2011:

-  negocjacje Stowarzyszenia „Nasz Zamek z burmistrzem Piotrem Osieckim w celu kontynuacji i dokończenia przerwanych badań archeologicznych na wzgórzu zamkowym;

-   III sezon badań archeologicznych na wzgórzu zamkowym – ekipa Castrum et Terra: T. Olszacki;

-   podjęcie współpracy z radnym Sejmiku Województwa Mazowieckiego Mirosławem Adamem Orlińskim – wspólny lobbing u dyrektora Mazowieckiej Jednostki Wdrażania Programów Unijnych.

  • 2012:

- IV sezon badań archeologicznych na wzgórzu zamkowym – ekipa Pracowni Archeologicznej „Trecento”: T. Olszacki;

przesądzający o dofinansowaniu lobbing Mirosława Adama Orlińskiego oraz przedstawicieli Stowarzyszenia „Nasz Zamek” u Marszałka Województwa Adama Struzika;

- 16 sierpnia – podjęcie historycznej decyzji o przyznaniu unijnego dofinansowania, dającego nadzieję na ratunek dla pozostałości sochaczewskiego zamku.

Zobacz jak wyglądają ruiny zamku w Sochaczewie po pracach zabezpieczających w naszej galerii!

Łukasz Popowski

Foto: M. Kazur - dektri.pl

Zobacz więcej:


Projekt pod nazwą Zagospodarowanie nadbrzeża Bzury wraz z zabytkowymi ruinami Zamku Książąt Mazowieckich oraz Parkiem Podzamcze w Sochaczewie - etap I - Zabezpieczenie i umocnienie Wzgórza Zamkowego decyzją Zarządu Województwa Mazowieckiego objęty został dofinansowaniem w wysokości 4.373.682 zł ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego. Wartość całego projektu to 5.145.508 zł. Na tę kwotę składa się dotacja unijna pokrywająca 85 proc. kosztów kwalifikowanych (4.373.682 zł) i 15 proc.  wkład miasta (771.826 zł).

 

 



0
Oceń
(0 głosów)

 

Opinie i komentarze użytkowników (1)

jerzyk2205jerzyk2205
0
Uważam, że ludzie przygotowujący uroczystość z okazji zakończenia projektu  Zabezpieczenia i umocnienia wzgórza oraz murów zamkowych kolejny już raz  wykazali żenujący brak taktu, nie zapraszając do symbolicznego przecięcia wstęgi poprzedniego burmistrza, Bogumiła Czubackiego, reprezentującego zespół ludzi od których wszystko się zaczęło. Na szczęście gość uroczystości, Marszałek Struzik, uratował honor samorządowy, dziękując  w obecności licznie zgromadzonych na wzgórzu mieszkańców,  również Bogumiłowi Czubackiemu i wszystkim, którzy pomogli. Miałem potem okazję i przyjemność podziękować Marszałkowi za jego przykładną postawę, gdyż tego dnia byli też w Sochaczewie m.in. wspierający nas w projekcie eksperci. (2013-11-16 14:44)

skomentuj ten artykuł

e-Sochaczew.pl poleca filmy