Śladami sztuki Chodakowa

Jest ciepły słoneczny dzień, pomimo że to już początek września. W słońcu budynek Miejskiego Ośrodka Kultury w Chodakowie posiada magię, którą podkreśla jeszcze nie do końca zniszczona  mozaika ścienna, pamiętająca jeszcze lata 60-te. Patrząc się na nią myślę sobie, że to może ona jest dobrym duchem tego miejsca, bo przecież zaraz po drugiej jej stronie tętni już od 44 lat życie kulturalne Chodakowa. To tu jeszcze w Zakładowym Domu Kultury Chemitex odbywały się spektakle, chociażby teatru Ateneum z Warszawy a na deskach Kino-Teatru występowały znane sochaczewskie zespoły muzyczne, tj.  Demony. To tu odbywały się wspaniałe wystawy malarzy z całej Polski i przedstawienia Teatru Lalkowego Kłos. To tu dwadzieścia lat temu powstał zespół taneczny Abstrakt (wtedy jeszcze Astry).

 Pamiętacie? Ja żałując że nie, cieszę się, że wspomnienia z tamtych lat pozostały na fotografiach i kartach Kronik naszego Ośrodka. Zakłady Włókien Chemicznych Chemitex może i upadły, życie w Chodakowie może i płynie wolniej niż w centrum Sochaczewa, ale tuż za drzwiami MOK pełni chęci w twórczej atmosferze pracują wszyscy Ci, którzy pragną rozwijać kulturę w Sochaczewie i uczyć nowe pokolenia.

Dziś, z całą pewnością mogę stwierdzić, że miejsce to jest wyjątkowe zarówno dzięki ludziom, jak i samemu budynkowi, który jako dzieło myśli architektonicznej od fundamentów po dach miał służyć rozwojowi kultury Chodakowa. Świadczą o tym sala kinowo-widowiskowa, galeria czy pomieszczenia dostosowane do rodzaju zajęć artystycznych (sale taneczne, pracownie plastyczne i muzyczne) oraz mozaiki zdobiące obiekt.

Mozaiki owe nie są dziełem przypadku. Staranie rozplanowane, zdobiły główny hol MOK-u i zdobią nadal jego zewnętrzną ścianę, stanowiąc tym samym punkt rozpoznawczy Chodakowa od wielu lat. Mijałam ją codziennie, jak wielu z nas I choć stanowi element charakterystyczny dla naszego regionu z wielkim zdziwieniem przyjęłam wiadomość, że ta artystyczna struktura została stworzona przez znanych architektów z Warszawy.

Gabriel i Hanna Rechowicz, bo to o nich mowa, to twórcy uznani w Polsce i zagranicą a ich wartościowe prace można do dnia dzisiejszego oglądać na prestiżowych wystawach. Świadczy o tym chociażby ekspozycja przygotowana przez Zachętę Narodową Galerię Sztuki Hanna i Gabriel Rechowiczowie. Obrazy w architekturze. PROJEKT KORDEGARDA, która odbyła się na przełomie kwietnia i maja 2012 r.  Na stronie internetowej tejże Galerii możemy znaleźć szczegółowe informacje na temat życia i twórczości Artystów Warszawskich, którzy od lat 50. XX wieku współpracowali z wieloma wybitnymi polskimi architektami: Bohdanem Pniewskim, Jerzym Hryniewieckim, Jerzym Baumillerem, Mieczysławem Gliszczyńskim, Marią i Kazimierzem Piechotkami. Sukces i uznanie przyniosły im wykonane na przełomie lat pięćdziesiątych i sześćdziesiątych XX wieku naścienne dekoracje malarskie w cocktail-barze hotelu Bristol, murale i mozaiki w hotelu Dom Chłopa oraz monumentalne dekoracje we wnętrzu warszawskiego Supersamu.

O wadze sztuki Rechowiczów i zainteresowaniu przesądzają również Festiwal Twórczości Gabriela i Hanny Rechowiczów Surrealizm stosowany oraz wydane biografie w ostatnim czasie, tj. Klara Czerniewska "Gaber i Pani Fantazja" czy Śladami Rechowiczów Maxa Cegielskiego. W tej ostatniej znajdujemy wspomnienie samego Gabra Rechowicza: Po ucieczce z niewoli w okolicach Przemyśla (koniec października 1939) przedostaję się do Warszawy, gdzie zamieszkiwałem w czasie okupacji. Otrzymuję w 1940 pracę jako kierownik fabryczki wody sodowej i rozlewni piwa w Sochaczewie.

W latach powojennych wracają Państwo Rechowicze do Sochaczewa tym razem, żeby tworzyć swoją sztukę i pozostawić po sobie ślad w postaci malarstwa chodakowskiej mozaiki w budynku i na fasadzie MOK, która jeszcze przez długie lata będzie wizerunkiem Sochaczewa i Ośrodka Kultury. Zapomniana wczoraj, dziś ma nadzieję doczekać się lepszego jutra poprzez włączenie się pracowników MOK filia Chodaków do ogólnopolskiej akcji ratowania mozaiki

Anna Sobkowicz-Folle

Przemko Stachowski