Zamkowa narada

9 stycznia w sochaczewskim ratuszu odbyło się spotkanie poświęcone wzgórzu zamkowemu, a dokładnie odspojeniu wierzchniej warstwy cegieł na części nowo wymurowanych murów. W spotkaniu tym wzięli udział przedstawiciele Urzędu Miasta, wojewódzkiego konserwatora zabytków, inspektora nadzoru konserwatorskiego, archeologicznego i budowlanego oraz firmy wykonawczej.

Celem spotkania było omówienie sytuacji powstałej na Wzgórzu Zamkowym po zakończeniu prac wzmacniających, rewitalizacyjnych i zabezpieczających. Ustalono następujące fakty.

1.            Zaprawa, którą zastosowano, zgodnie z zaleceniami konserwatorskimi, to zaprawa wapienna. Tego typu zaprawy są wykorzystywane podczas większości prac na zabytkowych obiektach. Przed rozpoczęciem prac murarskich zbadano skład starej zaprawy, użytej do budowy murów oryginalnych i odtworzono jej skład w zaprawie współczesnej.

2.            Nie jest dziś jasne z jakiego powodu doszło do odspojenia wierzchniej warstwy cegieł na części nowo wymurowanych murów. Należy podkreślić, że przy tego typu pracach, wykonywanych z użyciem technik konserwatorskich i zapraw wapiennych zawsze istnieje ryzyko wystąpienia podobnych zjawisk.

3.            Zaprawy wapienne mają niższą wytrzymałość, wiążą dłużej, ale nie powodują zasolenia murów. Użycie ciężkich zapraw z domieszką cementu mogłoby spowodować uszkodzenia cegieł zabytkowych.

4.            Należy podkreślić, że nowe cegły łączą się ze znajdującymi się pod nimi cegłami zabytkowymi. Dlatego za zasadne uznano użycie zaprawy wapiennej.

5.            Wszelkie prace zostały wykonane pod nadzorem konserwatorskim, zgodnie z wytycznymi projektowymi. Użyto metod zgodnych z zasadami sztuki konserwatorskiej oraz materiałów najwyższej jakości, atestowanych, sprawdzonych na wielu tego typu inwestycjach.

6.            Należy podkreślić, że problem dotyczy wyłącznie wierzchniej warstwy i tylko niewielkiej części murów, w związku z czym należy go traktować jako usterkę. Wartość prac murarskich, na których pojawił się problem, po wstępnych oględzinach (bez szczegółowego obmiaru) oszacowano na kwotę  10-20 tys. zł, przy wartości głównych prac budowlano-inżynieryjnych na wzgórzu na poziomie 4,7 mln zł.

7.            Pozostałe mury, w tym zabytkowe, są we właściwym stanie, nic nie zagraża ich stabilności, nie zaobserwowano oznak korozji zaprawy.

8.            Głównym celem prac na wzgórzu było zabezpieczenie skarpy zamkowej  i zabytkowych murów przed osunięciem i zawaleniem. Ten cel został osiągnięty. To na te prace tj. między innymi gwoździowanie, palowanie, wybudowanie ściany oporowej z zastosowaniem metody kaszycowej, a także na nasadzenia zieleni, wybudowanie ścieżek i schodów wydatkowano największe środki tj. ok. 4,2 mln.

9.            Stały, comiesięczny monitoring geodezyjny wskazuje na pełne osiągnięcie celu wzgórze jest całkowicie stabilne, nie podlega żadnym ruchom.

10.          Na spotkaniu ustalono, że z uwagi na wymogi technologiczne i porę roku obecnie prace naprawcze nie będą prowadzone. Mogą być wykonane dopiero w okresie późnowiosennym (maj), gdy temperatury na stałe nie spadają poniżej 5 st. C. Do tego czasu zostanie wypracowana metoda zabezpieczenia, która da większe gwarancje stabilizacji nowych murów.

11.          Należy podkreślić, że spełnienie wymogów konserwatorskich, estetycznych i historycznych nie zawsze da się pogodzić z wymaganiami  nowoczesnej techniki budowlanej. Stąd pojawiające się czasem kłopoty, które nie są tylko problem sochaczewskiego zamku.

12.          Bardzo intensywne użytkowanie obiektu tuż po jego otwarciu (m.in. chodzenie po murach), jak również późniejsze próby sprawdzania wytrzymałości murów przez zwiedzających, mogło mieć wpływ na degradację spoiny.

13.          Dlatego do momentu rozpoczęcia prac naprawczych uprzejmie prosimy zwiedzających o przestrzeganie regulaminu obiektu. Niepogarszanie stanu murów tj. Prosimy nie chodzić po odtworzonych fragmentach, nie sprawdzać stabilności cegieł i spoin. Każda tego typu ingerencja może wpłynąć na zwiększenie zakresu późniejszych prac i może zostać potraktowana jako akt wandalizmu.

14.          Liczymy na Państwa wyrozumiałość i wspólną troskę o najcenniejszy sochaczewski zabytek, który po latach zaniedbania znów stał wizytówką i prawdziwą atrakcją Sochaczewa. Naszym wspólnym celem jest, by taką wizytówką pozostał.

W spotkaniu wzięli udział m.in.

1.            Stanisław Wachowski Z-ca Burmistrza Miasta

2.            Urszula Cielniak Naczelnik Wydziału Inwestycji i Modernizacji UM

3.            Ewa Jaszczak Wojewódzki Mazowiecki Konserwator Zabytków Kierownik delegatury w Płocku

4.            Grzegorz Trybuł Inspektor nadzoru /Kierownik Projektu

5.            Cezary Głuszek Inspektor nadzoru konserwatorskiego

6.            Łukasz Popowski Kierownik nadzoru archeologicznego

7.            Tomasz Puchalski Kierownik budowy- Skanska

8.            Witold Strzebiecki Menadżer Projektu- Skanska