Badania profilaktyczne mogą uratować życie

W ramach Populacyjnego Programu Wczesnego Wykrywania Raka Piersi oraz Profilaktyki i Wczesnego Wykrywania Raka Szyjki Macicy, w dniu 10 września 2013 roku w Szpitalu Powiatowym w Sochaczewie, odbyło się szkolenie  zorganizowane wspólnie z Centrum Onkologii - Instytut im. Marii Skłodowskiej–Curie w Warszawie. W szkoleniu  licznie uczestniczył fachowy personel medyczny, jak również panie pracujące w administracji szpitala. Podczas interesujących wykładów zostały omówione zasady wczesnego wykrywania raka piersi oraz szyjki macicy.

Populacyjny Program Wczesnego Wykrywania Raka Piersi został zorganizowany, aby obniżyć umieralność u kobiet w wieku od 50 do 69 lat. W tym celu wprowadzono bezpłatne badania mammograficzne dla kobiet z tego przedziału wiekowego, które w ciągu ostatnich dwóch lat nie wykonały mammografii w ramach programu. Przewidziano w nim również możliwość wykonania bezpłatnych badań diagnostycznych przez kobiety, u których badaniem mammograficznym bądź pomocniczymi zostaną wykryte zmiany nowotworowe.

Rak piersi to niełatwy przeciwnik, ale można go pokonać. Jest on najczęściej występującym nowotworem złośliwym u kobiet. W Polsce, co roku 12 000 kobiet choruje na raka piersi, a   5 000 z nich – umiera. Jednak im wcześniej choroba zostanie rozpoznana, tym większa jest szansa na jej wyleczenie bez potrzeby interwencji chirurgicznej. Tak się dzieje jednak w zaledwie 20 procentach zachorowań. Dlatego tak ważne jest regularne, badanie mammograficzne oraz USG. Na raka piersi, w czasie swojego życia zachoruje, co 14 Polka. Czy będzie mogła się skutecznie leczyć, czy umrze - zależy od tego, kiedy nowotwór zostanie wykryty.  

Każda kobieta już od 20 roku życia powinna systematycznie badać swoje piersi. Najprostszą metodą jest samobadanie przez dotyk. Badanie zajmuje niewiele czasu, a przy regularnym stosowaniu pozwala wychwycić zmiany dobrze rokujące w leczeniu. Również w Szpitalu Powiatowym w Sochaczewie można skorzystać z profilaktycznych badań mammograficznych i USG w ramach Poradni Onkologicznej.

Natomiast Program wczesnego Wykrywania Raka Szyjki Macicy skierowany jest do kobiet w wieku 25-59 lat, które nie miały w czasie ostatnich 3 lat wymazu cytologicznego wykonanego w ramach programu profilaktycznego NFZ. Kryteria wiekowe wynikają z faktu, że ta właśnie grupa jest najbardziej narażona na zachorowanie. W Polsce rejestruje się każdego roku około 4 tysiące zachorowań na raka szyjki macicy. Niestety niemal połowa pacjentek umiera z tego powodu. 

Badania wykazują, że ponad 60% przypadków raka szyjki macicy występuje u kobiet, które nie miały wykonywanego rozmazu cytologicznego w ciągu 5 lat przed ujawnieniem się choroby. Główną przyczyną zachorowania na raka szyjki macicy jest zakażenie wirusem brodawczaka ludzkiego (w skrócie HPV). Wirus ten występuje powszechnie we wszystkich populacjach na całym świecie, a najważniejszą drogą zakażenia są kontakty seksualne. Ponad połowa aktywnych seksualnie kobiet i mężczyzn w pewnym momencie swojego życia zostaje zakażona wirusem HPV.

Większość zakażeń przebiega bezobjawowo, zwłaszcza w początkowej fazie. Samo zakażenie, które może z czasem prowadzić do rozwoju raka szyjki macicy, nie wywołuje żadnych niepokojących objawów. W stadium zmian przedrakowych, a nawet w fazie wczesnego raka, kobieta nie odczuwa bólu czy innych przykrych dolegliwości. Jedynym sposobem wykrycia zmian przedrakowych w obrębie szyjki macicy i nowotworu we wczesnym stadium jest regularne poddawanie się badaniom cytologicznym.  

Kobiety, które ze względu na wiek nie mogą skorzystać z programu profilaktycznego nie są pozbawione możliwości bezpłatnego wykonania badania. Jeśli chciałyby mieć wykonaną cytologię powinny wybrać się do Poradni Ginekologicznej w Szpitalu Powiatowym w Sochaczewie, który ma podpisaną umowę z Narodowym Funduszem Zdrowia. Jeśli istnieją wskazania medyczne lekarz w trakcie wizyty pobierze materiał do badania cytologicznego. Zarówno w przypadku programu profilaktycznego jak i indywidualnie zlecanych przez lekarzy badań profilaktycznych są one dla ubezpieczonych bezpłatne.

Renata Walisiewicz

Sekcja Promocji i Rozwoju

Szpital Powiatowy w Sochaczewie