Nikt nie rodzi się czytelnikiem

Nikt nie rodzi się czytelnikiem. Jednak nawyk i potrzeba czytania powstaje w dzieciństwie. To my, dorośli, odpowiedzialni jesteśmy za to, czy dziecko lubi, czy nie lubi czytać. Czytać dzieciom powinniśmy jak najczęściej. Zapomnienie się w lekturze jest szczepionką dla delikatnej psychiki dziecka wobec wielu zagrożeń współczesnej cywilizacji. Największą rolę ma do spełnienia rodzina. „Szkoła nie jest w stanie samodzielnie wykształcić trwałych nawyków czytelniczych”, jeśli rodzice nie czytają dzieciom i gdy brakuje motywacji ze strony rodziny, kręgu przyjaciół czy przełożonych - czytamy w Raporcie z badań „ Stan czytelnictwa w Polsce w 2014 r.”,  przeprowadzonych przez Bibliotekę Narodową i TNS Polska w 2014 r. Podkreślano też, że działania wychowawcze i edukacyjne szkoły i domu rodzinnego muszą być skorelowane – inaczej nie osiągnie się dobrych rezultatów. Cieszy fakt , że „rozwijanie kompetencji czytelniczych oraz upowszechnianie czytelnictwa wśród dzieci i młodzieży” znalazły się w kierunkach realizacji polityki oświatowej państwa na ten rok szkolny 2015/2016.

Bardzo dobrze, że powstają  narodowe programy promujące czytelnictwo. Mnożą się akcje i święta reklamujące książkę i czytanie. W samym wrześniu odbyły się: Narodowe Czytanie „Lalki” B. Prusa, Ogólnopolski Dzień Głośnego Czytania, Tydzień Zakazanych Książek, Europejskie Dni Dziedzictwa, Międzynarodowy Dzień Piśmiennictwa, Międzynarodowy Dzień Tłumacza .

Pedagogiczna Biblioteka w Sochaczewie, idąc za przykładem wielu innych bibliotek, szkół i przedszkoli, postanowiła również włączyć się w głośne czytanie. Poniedziałek, 29 września i obchodzony w całej Polsce Ogólnopolski Dzień Głośnego Czytania, stał się pretekstem, by zaprosić w swoje progi przedszkolaki z sąsiadującego Przedszkola „Wesołe Tuptusie”. Maluchy chętnie przyszły, by wysłuchać nietypowej książki - Kamishibai (papierowy teatr) o nierozważnej Walentynce pt. „Rower Walentynki”. To pełna humoru opowieść i jednocześnie wyliczanka z pięknymi, barwnymi ilustracjami. Walentynka podróżuje rowerem i nie odmawia przyjaciołom przejażdżki. Zabiera  na swój rower ośmioro pasażerów, co kończy się niefortunnym upadkiem i w konsekwencji popsutym rowerem. Książka stała się pretekstem do rozmów o bezpieczeństwie na drodze i różnych środkach transportu.  Dzieci potrafiły bezbłędnie przyporządkować różne pojazdy do drogi lądowej, wodnej,   czy powietrznej. Chętnie odgrywały scenki z wykorzystaniem telefonu, kiedy proszono je o wezwanie pomocy do wypadku Walentynki. Wrzesień to dobry moment, by po wakacjach przypomnieć  zasady bezpiecznego zachowania się, w tym :  telefony alarmowe, kolory sygnalizacji świetlnej, miejsca, gdzie można bezpiecznie przejść przez ulicę. Dzieci były dobrze przygotowane przez nauczycielki. Wszystkie zdały egzamin ze znajomości zasad i w nagrodę otrzymały medal bezpiecznego przedszkolaka. Obiecały, że wrócą do Biblioteki, czego sobie życzymy.

Jeśli ktoś z Was ma wątpliwości, czy warto czytać dzieciom, proszę zapoznać się  z zaletami czytania opracowanymi przez Szwedzką Akademię Literatury Dziecięcej.

Siedemnaście zalet czytania książki dla dzieci:
1. Książka pomaga nam rozwijać języki słownictwo. Uczy nas wyrażać myśli i rozumieć innych.

2. Książka rozwija myślenie. Dostarcza nam pojęć myślowych i nowych idei, rozszerza naszą  świadomość i nasz świat.

3. Książka pobudza fantazję, uczy budować obrazy w wyobraźni.

4. Książka dostarcza nam wiedzy o innych krajach i kulturach, o przyrodzie, technice, historii, o tym wszystkim, o czym chcielibyśmy dowiedzieć się czegoś więcej.

5. Książka rozwija nasze uczucia i zdolność do empatii. Wyrabia w nas umiejętność wczucia się w czyjąś sytuację.

6. Książka dodaje sił i zapału. Dostarcza nam rozrywki i emocji. Może rozśmieszyć lub zasmucić. Może pocieszyć i wskazać nowe możliwości.

7. Książka może stawiać pytania, które angażują i pobudzają do dalszych przemyśleń.

8. Książka uczy nas etyki. Skłania do namysłu nad tym, co słuszne, a co nie, co dobre, a co złe.

9. Książka może wytłumaczyć rzeczywistość i pomóc w zrozumieniu zależności.

10. Książka może udowodnić, że często pytanie ma więcej niż jedną odpowiedź, że na problem da się spojrzeć z różnych stron. Może podpowiedzieć inne sposoby rozwiązywania konfliktów niż przemoc.

11. Książka pomaga nam zrozumieć siebie. Odkrycie, że są inni, którzy myślą jak my, że mamy prawo do swoich odczuć i reakcji, umacnia nasze poczucie własnej wartości.

12. Książka pomaga nam zrozumieć innych. Lektura książek pisarzy z innej epoki, innego świata, i odkrywanie, że ich myśli i odczucia nie różnią się od naszych, buduje tolerancję dla innych kultur i zapobiega uprzedzeniom.

13. Książka jest naszym towarzyszem w samotności. Łatwo wziąć ją ze sobą i czytać gdziekolwiek. Z biblioteki można ja wypożyczyć za darmo i nie trzeba podłączać jej do prądu.

14. Książka jest częścią naszego dziedzictwa kulturowego. Dzięki niej mamy wspólne doświadczenia i punkty odniesienia.

15. Dobra książka dla dzieci, którą można czytać na głos, przynosi radość dzieciom i dorosłym. Buduje pomost między pokoleniami.

16. Książka dla dzieci to pierwsze spotkanie z literaturą – nieograniczonym światem, z którego czerpiemy przez całe życie. To bardzo ważne spotkanie, gdyż, jeśli nie zostanie zmarnowane, pokaże, ile może dać dobra literatura.

17. Literatura dziecięca wzbogaca kulturę kraju. Daje pracę wielu ludziom: pisarzom, ilustratorom, wydawcom redaktorom, drukarzom, recenzentom, księgarzom, bibliotekarzom… Literaturę dziecięcą można również eksportować przynosząc krajowi dochód i uznanie za granicą.