Schrony w Sochaczewie – ile ich jest i kto powinien je budować?

Wielu mieszkańców Sochaczewa prosi nas o informacje, gdzie i ile schronów mamy w mieście. W obliczu wojny w Ukrainie chęć poznania miejsc schronienia jest jak najbardziej zasadna. Pytanie to zadał burmistrzowi Piotrowi Osieckiemu radny miejski Adam Kloch. My także poprosiliśmy Ratusz o informacje na ten temat.

Schrony w Sochaczewie

Podczas kwietniowej sesji Rady Miasta radny Adam Kloch zadał burmistrzowi pytanie dotyczące liczby schronów w naszym mieście. W odpowiedzi udzielonej radnemu czytamy, że w chwili obecnej miasto dysponuje jednym schronem oraz 6 ukryciami kategorii I i jednym ukryciem kategorii II. Wyżej wymienione obiekty są w stanie zapewnić schronienie dla około 492 osób. Ponadto istnieje możliwość poszerzenia liczby doraźnych ukryć ochronnych na około 12 000 miejsc, wykorzystując do tego celu odpowiednio dostosowane podpiwniczenia w budynkach wielorodzinnych. Poza tym można wykorzystać w budownictwie jednorodzinnym piwnice jako ukrycia tymczasowe – czytamy w piśmie.

Co oznaczają określenia schron i ukrycie?

Pod pojęciem „Budowle ochronne”, w zależności od odporności ich konstrukcji na obciążenie wyjątkowe „P” od gruzu walących się budynków oraz stopnia osłabienia promieniowania jonizującego wyrażonego współczynnikiem „K” należy rozumieć, że

• schronem nazywamy budowlę ochronną odporna na zgruzowanie przy K=100, jednak „P” nie mniejszym od 0,02 MPa,

• ukryciem nazywamy – budowlę ochronną zapewniającą ochronę przed promieniowaniem jonizującym przy K=100

Ponadto w odpowiedzi udzielonej radnemu czytamy, że Wydział Zarządzania Kryzysowego i Obrony Cywilnej realizuje szereg przedsięwzięć mających na celu zwiększenie bezpieczeństwa mieszkańców. Na stronie miasta www.sochaczew.pl zamieszczone są informacje dotyczące obrony cywilnej, sygnały powszechnego ostrzegania i alarmowania ludności, procedury postępowania po ich ogłoszeniu. Ponadto zamieszczono opublikowany przez Rządowe Centrum Bezpieczeństwa poradnik „Bądź gotowy – poradnik na czas kryzysu i wojny”.

Schron w Sochaczewie – lokalizacja

Poprosiliśmy Urząd Miejski o dodatkowe wyjaśnienia w tej sprawie – gdzie znajduje się schron i jakie są działania podejmowane przez miasto związane z obronnością. Z odpowiedzi udzielonej nam przez Daniela Wachowskiego, kierownika Referatu Komunikacji Zewnętrznej w sochaczewskim Ratuszu, wynika, że jedynym obiektem kwalifikowanym w Sochaczewie jako schron są pomieszczenia należące do Urzędu Skarbowego. Na przestrzeni ostatnich trzech dekad istniejące w Sochaczewie schrony zostały sprzedane wraz z nieruchomościami, które wojsko uznało za zbędny dla siebie majątek, przejęte przez wspólnoty mieszkaniowe lub przedsiębiorców i obecnie stanowią własność prywatną – czytamy w udzielonej nam odpowiedzi.

Kto odpowiada za obronę cywilną w mieście?

Na pytania dotyczące zakresu odpowiedzialności Ratusza za systemy obronne, Daniel Wachowski odpowiada następująco:

Dotychczas zasadniczym dokumentem regulującym problematykę obrony cywilnej była ustawa z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej uchylona w całości 24.04.2022 roku. Istniał w niej cały IV rozdział poświęcony OC. Zastąpiła ją ustawa z dnia 11 marca 2022 r. o obronie Ojczyzny, która weszła w życie 23.04.2022 roku.

Analiza w/w aktów prawnych wskazuje jasno, że żadne przepisy nie nakazywały (ani obecnie nie nakazują) samorządom lokalnym budowy/utrzymywania tego typu obiektów. Na fakt swego rodzaju luki w prawie wskazał m.in. Rzecznik Praw Obywatelskich występując w lipcu 2020 roku do szefa MSWiA w sprawie braku uregulowań prawnych w zakresie zasad eksploatacji i kosztów utrzymania schronów. 

Ponieważ jednak część podstawowych zadań z zakresu obrony cywilnej spoczywa na wójcie/burmistrzu/prezydencie miasta, w ramach wzmocnienia sochaczewskiego systemu ostrzegania o zagrożeniach nasz samorząd przystąpił w ub. roku do programu „Mazowieckie Syreny+ - rozbudowa i modernizacja systemu ostrzegania i alarmowania ludności” realizowanego w ramach Funduszu Bezpieczeństwa Wewnętrznego UE. Projekt prowadzi Wojewoda Mazowiecki. W jego ramach w Sochaczewie ma zostać zamontowanych pięć syren dodatkowo wyposażonych w system głosowy pozwalający przekazywać komunikaty ustne. Urządzenia mają być zamontowane na budynkach – Szkoły Podstawowej nr 2, Szkoły Podstawowej nr 4, hali sportowej w Chodakowie, LO im. F. Chopina i Urzędzie Miejskim. Mazowieckie Syreny+ to także gwarancja poufności przekazywanych informacji pomiędzy Wojewódzkim Centrum Zarządzania Kryzysowego a UM, możliwość utrzymania stałego kontaktu z administracją rządową oraz bezpośrednie informacje spływające do ratusza od instytucji odpowiedzialnych za bezpieczeństwo przestrzeni powietrznej RP.

Powiększenie liczby budowli obronnych w Sochaczewie

W ratuszu analizowana jest również kwestia zawarcia porozumień pomiędzy miastem a zarządcami budynków (istniejących, budowanych i projektowanych) wyposażonych w podziemne garaże, o zakwalifikowaniu ich do budowli ochronnych – czytamy w dalszej części odpowiedzi. Do celów OC można wykorzystać także piwnice UM, umieszczone częściowo w gruncie szatnie w szkołach podstawowych i wiele innych obiektów wskazanych już w piśmie do radnego A. Klocha.

Na koniec warto wspomnieć o doniesieniach medialnych, że docelowo główną formacją, której przypisane zostaną zadania z zakresu OC, będą Wojska Obrony Terytorialnej. Być może z tego względu w przywołanej ustawie o obronie Ojczyzny, która weszła w życie trzy tygodnie temu, nie ma rozdziału poświęconego OC (w ustawie z 1967 roku był, i to bardzo obszerny). Obecnie organizacją OC w Polsce zajmuje się Obrona Cywilna Kraju, której szefem jest Komendant Główny Państwowej Straży Pożarnej.

Wiele zadań związanych z obronnością leży też w gestii starostw powiatowych, ale budowa i utrzymanie schronów w obecnym stanie prawnym nie są niczyim zadaniem. 

Foto poglądowe