Konkurs Studencki Historyczne Centrum Sochaczewa: Ulica Warszawska

21 marca bieżącego roku w Muzeum Ziemi Sochaczewskiej i Pola nad Bzurą otwarto wystawę finalizującą Konkurs Studencki Historyczne Centrum Sochaczewa: Ulica Warszawska. Był to już piąty z tej serii konkurs, będący efektem współpracy Zakładu Konserwacji Zabytków Wydziału Architektury Politechniki Warszawskiej, Urzędu Miejskiego w Sochaczewie oraz Muzeum Ziemi Sochaczewskiej i Pola Bitwy nad Bzurą. Na wystawie stawiło się wielu znamienitych gości z Mazowieckim Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków Rafałem Nadolnym, Kierownikiem Płockiej Delegatury Konserwatora Zabytków Ewą Jaszczak, burmistrzem Piotrem Osieckim, wiceburmistrzem Stanisławem Wachowskim, dr Cezarym Głuszkiem - inicjatorem i koordynatorem studenckich konkursów, pracownikiem naukowym Wydziału Architektury Politechniki Warszawskiej, Naczelnikiem Wydziału Architektury Urzędu Miasta Tadeuszem Krysiakiem, a także reprezentantami samorządu oraz prasy na czele. Zwyczajowo zaproszeni zostali również przedstawiciele Stowarzyszenia „Nasz Zamek”, reprezentowani tym razem przez Tomasza Karolaka oraz piszącego te słowa Łukasza Popowskiego. W przemowach początkowych ze strony Pani Konserwator Ewy Jaszczak oraz dr Cezarego Głuszka popłynęły w naszym kierunku słowa uznania, w odniesieniu do pracy związanej zarówno z tematem odtworzenia zabudowy południowej pierzei Rynku, a także działań ratunkowych dla miejscowych zabytków. W tym momencie pragniemy podziękować za te słowa.

Tegoroczny konkurs, z punktu widzenia naszej organizacji, był szczególnie ważny, gdyż po raz drugi daliśmy bezpośrednią inspirację do jego tematyki. Począwszy od 2008 r., kiedy było to zagadnienie dotyczące zagospodarowania Wzgórza Zamkowego, skończywszy zaś na tegorocznych projektach odnoszących się do przemian architektury ulicy Warszawskiej, na odcinku od skrzyżowania ulicy Kardynała Wyszyńskiego, do skrzyżowania z ulicą 1 Maja/Żeromskiego. Pomysł co do regulacji architektury ulicy Warszawskiej poddaliśmy w roku ubiegłym na pierwszym z naszych spotkań z nowo wybranym burmistrzem Piotrem Osieckim, kiedy to zachęcaliśmy do stworzenia przez Urząd dla właścicieli budynków na niniejszej ulicy, propozycji rożnego rodzaju ulg (w tym m.in. w podatku od nieruchomości), w zamian za przebudowy w uzgodnionym odgórnie, spójnym architektonicznie kierunku, nieciekawych elewacji tychże obiektów. Idąc dalej tym tropem przystąpiliśmy do realizacji zadania dofinansowanego z ubiegłorocznego, otwartego, miejskiego konkursu ofert dla organizacji pozarządowych pn. W harmonii z historią budujemy przyszłość - Konsultacje architektoniczne z mieszkańcami centrum Sochaczewa, spointowanego konferencją 30 listopada, na której prawie 50 przedstawicieli Władz Miasta oraz Powiatu, Parlamentu, środowiska szkolnego, naukowego i kulturalnego, a także mieszkańców ulicy Warszawskiej miało okazję zapoznać się zarówno z architektonicznymi modelami kontekstowej przebudowy frontów swoich budynków, jak i z możliwościami motywacji do niniejszego działania, jakie może zastosować Urząd Miasta. W ramach tego projektu zaprezentowaliśmy również rekonstrukcję południowej pierzei Rynku z 1939 r. oraz bazującą na niej stworzoną przez naszą organizację propozycję zabudowy tej części placu Kościuszki. Druga grupa wizualizacji wykreowana została przez nas w związku z przystąpieniem Urzędu Miasta do realizacji tej inwestycji. Jako, że reprezentujemy podejście branżowe oraz promujemy niniejsze działanie od wielu lat, to w sytuacji, gdy nowe władze miasta zdecydowały się odtworzyć zabudowę południowej części Rynku, zamierzamy uczestniczyć w tym procesie do końca, a co za tym idzie mieć wpływ na przyjęte architektoniczne rozwiązania.

Prace studenckie zgromadzone na wystawie pokonkursowej, prezentowały problematykę konserwatorską modernizacji, adaptacji i konserwacji zabytkowych struktur centrum Sochaczewa, podobnie jak podczas ubiegłych konkursów, w bardzo nowoczesnej konwencji. Proponowane przebudowy elewacji budynków przy ulicy Warszawskiej, poprzez swój totalny charakter, a przez to oderwanie od możliwości finansowych właścicieli oraz od zastanego, reprezentowanego przez zachowane tu budynki z okresu XX – sto lecia międzywojennego, architektonicznego kontekstu, nie posiadały waloru realizacyjnego. Rozpatrywać je jedynie należy jako jedną z kolejnych okazji do popartej propozycjami projektowymi dyskusji społeczności Sochaczewa o możliwościach rozwiązań i zakresie restytucji utraconego podczas ostatnich dwóch wojen światowych architektonicznego dziedzictwa. Niektóre prace konkursowe również odnosiły się do modernizacji i odtworzenia zabudowy przyrynkowej, niestety w większości jedynie w podobnie nowoczesnym aranżu. Prezentujemy nagrodzonych:

• I nagroda - grupa tematyczna: Beata Kotlarska, Marta Sacha oraz Sylwia Sobotka, za obszar problemowy: Pierzeja północna ulicy Warszawskiej,

• II nagroda - grupa tematyczna: Darina Arastovicz, Elena Boyarintseva, Grzegorz Mika, za obszar problemowy: Pierzeja południowa ulicy Warszawskiej,

• III nagroda – grupa tematyczna: Piotr Janus, Aleksander Bobynko, za obszar problemowy: Pierzeja północna ulicy Warszawskiej,

• Wyróżnienie - Magdalena Sołtysiak-Siwiec, za obszar problemowy: Rynek w Sochaczewie – pierzeja południowa.

Nagrody finansowe dla laureatów ufundował Burmistrz Miasta Sochaczew.

Zawsze staramy się wybrać swojego faworyta wśród prac prezentowanych na każdym z konkursów. Tym razem za najbardziej interesującą uznaliśmy tradycyjną w wyrazie, nawiązującą do klasycyzmu, pracę Magdaleny Sołtysiak-Siwiec, dotyczącą obszaru problemowego: Rynek w Sochaczewie – pierzeja południowa. Mimo pewnej, wynikającej z braku podziałów elewacyjnych oraz braku zróżnicowania detalu i wysokości budynków, monotonii, interesująco prezentuje się tu zasięg odtwarzanych kwartałów zabudowy oraz propozycja rekonstrukcji synagogi żydowskiej.

Z racji teoretycznego jedynie, w odniesieniu do architektonicznej modernizacji ul. Warszawskiej, charakteru studenckich projektów, tym ważniejsze wydały się propozycje naszej organizacji w niniejszym temacie, jakie zaprezentowaliśmy w ramach ubiegłorocznych konsultacji architektonicznych. Na wybranych lokalnych przykładach wskazane wtedy zostały najbardziej fortunne przebudowy starszych oraz budowy nowych budynków w centrum miasta. Zabudowy wnękowych balkonów w budynkach z lat 70 – tych – 80 – tych XX w., w kierunku nawiązania do architektury XX – sto lecia międzywojennego (model optymalny prezentuje budynek p. Kwiatkowskiego z ul. Warszawskiej – patrz zdjęcia pod tekstem), ukazały w jakim kierunku powinny iść modernizacje elewacji obiektów w centrum Sochaczewa. Opisywane zeszłoroczne zadanie zaledwie rozpoczęło faktyczne działania związane z modernizacją architektury historycznego centrum Sochaczewa, dlatego też aby wzmocnić efekty pozyskaliśmy w tegorocznym miejskim konkursie ofert dofinansowanie na jego kontynuację. Zadanie to pod nazwą: Architektura Sochaczewa wczoraj - architektura Sochaczewa dziś - drugi etap konsultacji architektonicznych z mieszkańcami centrum Sochaczewa, tym bardziej z racji jedynie teoretycznego, akademickiego charakteru prac studenckich, ma szansę odegrać znaczącą rolę przy inspirowaniu faktycznych spójnych zmian w elewacjach domów naszego miasta.

Łukasz Popowski

PS
Serdeczne podziękowania dla dr Cezarego Głuszka, całego zespołu naukowego Wydziału Architektury Politechniki Warszawskiej oraz dla studentów tegoż, za efektywne uczestnictwo oraz ciężką pracę związaną z pracami studialnymi nad centrum Sochaczewa.

W celu zapoznania się z pracami studenckimi zapraszamy do naszej galerii.